|
Mısır’da Çerkeslerin varlığı Memluklar döneminde başlamıştır. Mısır’a
paralı asker veya köle olarak gelen Çerkesler 1382’de iktidarı ele
geçirdiler. Çerkes Memlukların iktidarı ellerinde tuttuğu 1517 yılına
kadar yönetimde ve orduda büyük bir Çerkes nüfus oluştu. 1517’de Yavuz
Sultan Selim Mısır’ı Osmanlı’ya bağladıktan sonra yönetimi yine bir
Çerkes’e bıraktı. Çerkeslerin Mısır’daki etkinliği 1811’de 500 Çerkes
komutanın Kahire kalesinde tuzağa düşürülerek öldürülmesinden sonra sona
erdi. Ülkede başlayan Memluk avı üzerine Çerkeslerin bir kısmı
Suriye’ye, bir kısmı Sudan’a sığındı. Bazıları da yeni yöneticinin
hizmetine girerek Mısır’da kaldı.
Aynı
dönemde Memluk ordu kuruluşunu örnek alan Libya, Tunus gibi ülkelerin
ordusundaki yabancı askerler içinde de çok sayıda Çerkes vardı.
1830’larda, Muhammed Ali’nin iktidar döneminde Çerkeslerin devlet içinde
askeri-idari kademelerde etkisi tekrar arttı. Fransa’da eğitim alan ve
aynı zamanda büyük toprak sahibi olan Çerkes subaylar Mısır ordusunun
üst kadrolarını oluşturuyordu.
19.
yüzyılda, Osmanlı topraklarına sürgün yıllarında Çerkes göçmen seli
Mısır’a da ulaştı. Özelikle köle ticaretinde patlama oldu. Ancak bu
dönemde Mısır’a toplu yerleşim olmadığı için Suriye ve Ürdün’deki gibi
bir Çerkes topluluğu oluşmadı. Çoğunlukla ordu ve devlet içinde
seçkinler kesimini oluşturan Çerkesler Nasır’ın darbesinden sonra hem
mal varlıklarının çoğunu hem de etkinliklerini kaybettiler. Bugün
Mısır’da dedelerinin Çerkes olduğunu bilen, ama artık Araplaşmış çok
sayıda insan yaşıyor.
|