Abhazya ile Gürcüstan Heyetleri 7-9 Haziran 1999 tarihleri arasında, aralarındaki güvensizliğin aşılması ve güven verici tedbirlerin gelişmesini sağlamak amacıyla İstanbul’da bir toplantı yaparak bir araya gelmişlerdir.

 

Toplantıya Abhaz ve Gürcü heyetlerinden başka BM Genel Sekreteri Kofi Annan’ın Özel Temsilcisi Liviu Bota, AGİT Temsilcisi, İngiltere, Fransa, Almanya, Rusya ve ABD’nin ortak olarak oluşturduğu Genel Sekreterin Dostları Grubu’nun Temsilcileri katılmışlardır.

 

Toplantıya Türkiye Cumhuriyeti Devleti adına Dışişleri Bakanlığı ev sahipliği yapmıştır. Bu nedenle toplantının açış konuşmasını Dışişleri Bakanımız Sayın İsmail Cem yapmıştır.

 

İstanbul Hilton Oteli’nde 3 gün süren toplantının sonuçlarına değinmeden önce komitemizin, İstanbul Koordinasyon Kurulumuzun ve Kafkas Derneği Genel Merkezi ve şubeleri ile diğer derneklerimizin katkılarından kısaca bahsetmek istiyoruz.

 

Toplantıdan yaklaşık bir hafta önce Dışişleri Bakanlığımızdan almış olduğumuz davet üzerine, Kafkas-Abhazya Dayanışma Komitesi’nin tüm üyeleri Ankara’ya giderek Dışişleri Bakanlığı’nda konuyla ilgili masa şefi ve müsteşar yardımcısı ile yaklaşık iki saat süren bir toplantı yapmışlardır. Bu toplantıda İstanbul’da yapılacak görüşmeler esnasında komitemizin ve Kafkas Kültür Derneklerinin katkıları ele alınmış, Dışişleri Bakanlığı ile koordineli bir çalışmanın yapılması karara bağlanmıştır. Gerek komite olarak, gerekse derneklerimiz olarak ortak toplantı süresince Dışişleri Bakanlığı’nın belirtmiş olduğu ilke ve sınırlar dışına çıkmamaya azami derecede gayret gösterdik.

 

Bilindiği gibi Abhazya tarafı görüşmeci heyet ve heyetin dışında kalmak üzere Ab­hazya Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı sayın Vladislav Ardzınba olmak üzere ayrı programı uygulayacak şekilde birlikte gelmişlerdir. 

 

Başta sayın Abhazya Cuhuriyeti Cumhurbaşkanı olmak üzere Abhazya heyeti coşkulu bir şekilde havaalanında resmi törenle karşılanmıştır. Karşılamada T.C. Dışişleri Bakanlığı’nın yetkilileriyle birlikte, Tiflis Büyükelçimiz de hazır bulunmuştur.

 

İstanbul’da yapılan toplantı ve görüşmelere gelince:

Öncelikle Özel Temsilci Liviu Bota ile komitemiz resmi toplantıların başlamasından önce 4 saat süreyle bir araya gelmiştir. Bu görüşme de Sayın Bota’ın isteği üzerine gerçekleştirilmiştir. Görüşme süresince Ab­haz­ya ile Gürcüstan Devleti’nin arasında bulunan siyasi, ekonomik, politik, kültürel ve güvenlik tedbirleri dahil olmak üzere her türlü problem açıkça ve samimi olarak dile getirilerek Sayın Büyükelçi’ye iletilmiştir. Ayrıca Türkiye’de yaşayan T. C. vatandaşı 7 milyonu aşkın Kafkas orijinli insanımızın Abhazya konusuna bakışları ve istekleri de aynı derecede dile getirilmiştir. Sayın Büyükelçi Bota’nın bütün istek ve görüşlerimizi çok samimi ve sabırlı bir şekilde dinlediğini açıkça ifade etmek isteriz.

 

Bundan sonra İstanbul’daki program ikili olarak yürütülmüştür. Bu programın birincisi Sayın Vladislav Ardzınba’ya uygulanan programdır. Özetle değinmek istersek, Abhazya Cumhurbaşkanı İstanbul’da kaldığı sürece Dışişleri Bakanımız Sayın İsmail Cem ile başbaşa iki saate yakın görüşmüştür. Kafkas-Abhazya Dayanışma Komitesi ile birkaç defa birlikte toplantı yaparak sorunların başbaşa tartışılmasına ve görüş alışverişinde bulunulmasına imkan verilmiştir. Bunun dışında kendisini karşılayan halk ile daha sonra Türkiye’de faal olan derneklerimizin temsilcileriyle Kafkas Abhazya Kültür Derneği salonunda iki defa bir araya gelerek onlara hitap etmiştir. Ayrıca komitenin Büyük Sürmeli Oteli’nde düzenlediği yemekli toplantıya bütün heyet ve resmi delegasyonla birlikte katılmıştır. KAFİAD’ın kendisi için düzenlemiş olduğu yemekli toplantıya rahatsızlanması sonucu katılamadağı için Sayın Cumhurbaşkanı’nı temsilen Abhazya Cumhuriyeti Başbakanı Sayın Sergey Bagapş toplantıya katılmıştır.

Kafkas Abhazya Kültür Derneği Salonu’nda Vladislav Ardzınba konuşurken

 

Bunun yanında Sayın Azrdınba, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dekanlığı’nın davetini kabul ederek fakülteye ziyarette bulunmuştur.

 

Diğer resmi delegasyonun programına gelince; iki gün süre ile Hiton Oteli’nde teşkil edilen komisyonlar vasıtasıyla görüşmeler yapılmıştır. Arta kalan zaman içerisinde her iki devletin delegasyonlarıyla komitemiz ve diğer resmi temsilciler yemekli bir yat gezisinde buluşmuşlardır. Bu yemekli gezide yüz yüze Gürcüstan temsilcileri ve diğer delegasyon ile komite üyeleri verimli görüş alış verişini gerçekleştirdiler. Daha sonra resmi heyet Kadıköy Belediye Başkanlığı’nın daveti üzerine KASDAV’da bir akşam yemeğine katılmıştır.

 

Bunların dışında komite olarak Büyükelçi Sayın Bota ve Tiflis Büyükelçimiz ile tekrar tekrar görüşmeler yapılarak, Abhazya sorunu ayrıntılı bir şekilde anlatılmış, özellikle ambargonun kaldırılması, seyahat imkanının rahatlatılması, ekonomik yardımların geliştirilmesi, Türkiye ile olan gemi seferleriyle insan taşımacılığının engellenmemesi, pasaport ve ikamet sorunlarıyla ilgili görüş ve isteklerimiz çok açık bir şekilde kendilerine ısrarla bildirilmiştir.

 

Ayrıca resmi görüşmelerin bitiminden sonra statüleri gereği başbakanlık görevini yürüten Gürcüstan Devlet Bakanı Sayın Vaja Lordkipanidze, Tiflis Büyükelçimiz aracılığı ile komitemize görüşme isteğini belirtmiştir. Kendisiyle iki saati aşkın bir zaman süresinde sorunlarımızı ayrıntılı olarak karşılıklı dile getirdik. Sayın Devlet Bakanı’nın yaklaşımını çok olumlu bulduğumuzu, birçok sorunun halli için tüm gayretini kullanacağını, görüşmelerimizin devamında fayda olduğunu, istersek bu maksatla O’nun davetlisi olarak Tiflis’e gidebileceğimizi beyan ettiğini, burada özellikle belirtmek isteriz.

 

Toplantının başında ve sonunda Dış İşleri Bakanımız Sayın İsmail Cem yapmış olduğu konuşmalarda taraflar arasındaki sorunun ciddi boyutlarda olduğunu, taraflardan birinin kabule etmeyeceği bir çözüm tarzını uygulamanın imkansız olduğunu, Türkiye’nin çok iyi niyetle bölgedeki sorunların çözülmesine katkıda bulunmak istediğini ve bunun için elinden gelen her türlü yardımı yapacağını ifade etmiştir.

 

Değerli okuyucular yapılan toplantıların sonuçların, muhtemel olarak açık olmasa dahi ortaya çıkan çözüm şekilleriyle ilgili değerlendirmelerimizi daha sonra geniş bir şekilde bütün derneklerimize duyurmaya çalışacağız.

 

Şimdilik özetle söyleyebileceğimiz şudur:

 

- Yapılan toplantılarda taraflar, güven ortamının geliştirilmesi ve güvensizliğin ortadan kaldırılmasıyla ilgili çalışmaların yapılması,

 

-Taraflar arasında karşılıklı olarak ekonomik faaliyetlerin geliştirilmesi ve yardımlaşmanın yapılması,

 

-Sınır boylarında terörizm faaliyetlerinin önlenmesiyle ilgili çalışmaların yapılması,

 

-Göçmenlerin geriye dönüşü ile ilgili problemlerin çözümüne yönlelik çalışmaların yapılması,

 

-Başta pasaport konusu olmak üzere, Abhazya Cumhuriyeti ve halkını sıkıntıya sokan bazı problemlerin rahatlatılması,

 

gibi konularda çalışmalar yapmak üzere komisyonların kurulması ortak kararına varmışlardır. Ayrıca taraflar sorunun barışçı yollarla ve diplomatik usullerle çözülmesi yönündeki dilek ve temennilerini dile getirmişlerdir.

 

Sonuç olarak Sayın Bota’nın ifadesiyle İstanbul’da yapılan toplantı samimi bir ortamda geçmiş ve başarılı sonuçlar doğurmuştur.

 

Biz Kafkas-Abhazya Dayanışma Komitesi olarak, öncelikle Türkiye Cumhuriyeti ve Dış İşleri Bakanlığımıza, Özel Temsilci Sayın Bota’ya, diğer gözlemci sıfatıyla katılan resmi delegasyona, bizden her türlü yardımı esirgemeyen derneklerimize, vakıflarımıza ve diğer sivil kuruluşlarımıza içtenlikle teşekkür ediyoruz.

 

Saygılarımızla.

    

İSTANBUL’A GİDEN ABHAZYA DELEGASYONU:

 

1.     BAGAPŞ Sergey, Abhazya Cumhuriyeti Başbakanı

2.     CERGENYA Anri, Abhazya Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Özel Temsilcisi

3.     ŞAMBA Sergey, Abhazya Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı

4.     TANYA Astamur, Abhazya Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Müşaviri

5.     KEROPYAN Anna, Tercüman

6.     AZINBA Pavel, Abhazya Cumhuriyeti Yaşlılar Konseyi Başkanı

7.     ARGUN Yura, Abhazya Cumhuriyeti Apsadgil Başkanı

8.     SIMIR Ruşbey, Şair

9.     HAGUŞ Rudik, Savcı

10.  COPUA Battal, Ressam

11.  AYÜDZBA Lev, Sohum Rayonu Belediye Başkanı

12.  KİŞMARYA Ruslan, Gal Rayonu Belediye Başkanı

13.  AYÜDZBA Vasil, Abhazya Cumhuriyeti Araştırma Enstitüsü Müdürü

14.  AĞIRBA Givi, Tümgeneral-Savunma Bakanı Yardımcısı

15.  SUGBA Viaçeslav, Başbakanlık Kalem Müdürü

16.  ANUA Vladimir, İşadamı

17.  AZINBA Vladimir, İşadamı

18.  SKUA Rafael, İşadamı

19.  ARISTAA Şota, Akademisyen-Abhazya Cumhuriyeti Bilim Akademisi Başkanı

20.  AYÜDZBA Emma, Cumhurbaşkanlık Şube Müdürü

21.  DBAR Beslan, Abhazya Cumhuriyeti Eğitim Bakanı

22.  COPUA Hrips, Oçamçıra Rayonu Belediye Başkanı

23.  ÇAMAGUA Vitali, Respublika Abhazya Gazetesi Baş Redaktörü

24.  ZANTARYA Vladimir, Gazeteci

25.   CKADUA İbrahim, Kameraman