Ali Nazıma (1861-1935)

 

Eğitimci, dilci ve yazar. Kafkas-Rus savaşları döneminde Osmanlı topraklarına göçetmiş bir Abhaz ai­lesindendir. Türkiye Kurtuluş Savaşı döneminin tanınmış isimlerinden İbrahim Süreyya Yiğit'in ağabeyidir. 1861 yılında İstanbul'da doğdu. Mekteb-i Sultanîyi (Galatasaray Lisesi) bitirdi (1882). Mülkiye Mektebi (Siyasal Bilgiler Fakültesi)nin ikinci sınıfındayken ayrılarak Galatasaray Lisesinde ve çeşitli okullarda Türkçe, Arapça, Fransızca öğretmenliği ve okul yöneticiliği yaptı. "Mekteb-i Edeb" adlı özel okulu açtı (1885). 1925 yılında emekli olduğunda ken­disine T.C. Milli Eğitim Bakanlığı'nın "Fazilet Mükâfatı Ma­dalyası" verildi. 1935 yılında İstanbul'da Öldü.

Çoğunluğu ders kitapları ve sözlükler, bir kısmı da telif veya çeviri tarih, coğrafya dil ve edebiyatla ilgili ki­taplar olmak üzere ikiyüze yakın kitabı yayınlanmıştır.

Başlıca eserleri:

§  "Lisan-ı Osmanî,

§ "Mini-Mini Lügat-ı Tefeyyüz, 

§ Osmanlıca'dan Fransızca'ya Lügat-Mignon Dic-tionnaire  Tefeyyüz Ottoman-Français",

§ "Muhtasar Lisan-ı Osmanî",

§ "Muhtasar Yeni Hesab",

§ "Muhtıra-i Belagat",

§ "Mü-kellim" (Çeviri),

§ "Mükemmel Osmanlı Lügati",

§ "Nevabiğü'l-kelim" (Zemahşeri'den çeviri),

§ "Nevusul Kıraat",

§ "Oku Yahut Yeni Risale-i Ahlâk ve Vezaif-i Etfal",

§ "Çay",

§ "iman",

§ "Nasi-hat-ı Hükema",

§ "İdman" (3 Kitap),

§ "Haritalı Küçük Tarih-i Osmanî",

§ "Çukulata",

§ "Batn-ı küm yahut Fransızca Efail-i Gayr-i Kıyasiye",

§ "Bak Öğren Yahut 650 Şekil ile Malûmat-ı Fenniye ve Dürıs-ı Eşya",

§ "On Temmuz Malûmat-ı Medeniye ve Tatbikat-ı Ahlâkiye Vesaireye Dair Kıraat Kitabı",

§ "Re-bi'ül İslâmdan İlm'ihal" (3 Kitap),

§ "Resimli Muhtasar Sarf-ı Osmanî",

§ "Sualli ve Cevaplı Haritalı Küçük Tarih-i Osmanî"

§ "Talim-i  Benât"   (2   Kitap),  

§ "Tarih-i Nazıma'dan  Küçük Tarih-i  Müslimin",  

§ "Tarih-i  Nazıma'dan   Küçük   Tarih-i Osmanî", 

§ "Tertib-i Cedid İlaveli Risale-i Ahlâk", 

§ "Tertib-i Cedid Talim-i Farisi",

§ 'Yeni Muhtasar Kavaid-i Osmaniye",

§ "Zübde-i Usûl-i Franseviye",

§ 'Yeni Müntehabat-ı Gülistan"...

A. Fidarok: içimizden Birkaç isim, Kafkasya Gerçeği, Sayı: 3, S. 25,Samsun, Ocak 1991.

R. Ekrem Koçu: İstanbul Ansiklopedisi. Cilt: 2, S, 678. İstanbul.

 
 
 
 
 
 
 

 

..
...