|
100 ülkenin bağımsız Kosova’yı tanıyacağını iddia eden
Başbakan Taçi hayal kırıklığına uğradı. Afganistan ilk
tanıyan ülke oldu. Ayrılıkçıların aynı talebi gündeme
getirmesinden korkan ülkeler tanımama kararı verdi
Sırbistan’dan bağımsızlığını ilan eden Kosova’da kutlamalar
sürerken, Haşim Taçi dünyanın 193. ülkesinin başbakanı
olarak Kosova’nın “tanınması” için dünyadaki tüm hükümetlere
birer mektup gönderdi. Daha önce 100’ü aşkın ülkenin
kendilerini hemen tanıyacağını iddia eden Taçi mektupları
gönderdikten hemen sonra, “Birkaç saat hatta birkaç dakika
içinde tanıyacak ilk ülkeleri bekliyoruz” diye konuştu.
ABD ve AB’nin desteğini arkasına alan ve hızlı bir tanınma
bekleyen Taçi’ye ilk darbe, AB üyesi İspanya’dan geldi.
Kosova’nın bağımsızlığının İspanya’nın ayrılıkçı bölgeleri
Bask ve Katalonya’da yankısı olacağı endişesi taşıyan
İspanya, Kosova’yı kesinlikle tanımayacaklarını açıkladı.
EMSAL OLUR KORKUSU
İspanya’yı Azerbaycan izledi. Ermeni işgali altındaki Yukarı
Karabağ’ın bağımsızlığının tanınacağı endişesini taşıyan
Azerbaycan da, Kosova’nın tek taraflı bağımsızlık ilan
etmesinin uluslararası ilkelere aykırı ve yasadışı olduğunu
belirtti. Ayrılıkçı Tamil Eelam Kaplanları’na karşı 25
yıldır mücadele veren Sri Lanka da Kosova’nın bağımsızlık
ilanının, dünya genelinde bir örnek teşkil etmesinden ve
uluslara zarar vermesinden kaygı duyduğunu açıkladı.
Transdinyester ile sınırlarında ayrılıkçılık sorunu yaşayan
Moldova da bağımsızlık ilanının istikrarı bozacağını
belirtti. Etnik gerilim çıkmasından endişelenen Slovakya da
tanımayacağını bildirdi.
ABD RESMEN TANIDI
ABD Başkanı George Bush’un da Tanzanya’da yaptığı,
“Kosovalılar artık bağımsız” açıklamasının ardından Beyaz
Saray sözcüsü Dana Perino’nun Başkan Bush’un açıklamasının
tanıma olmadığını ve resmi açıklamanın daha sonra
yapılacağını belirtmesi kafaları karıştırdı. Ardından ABD
Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice tarafından Washington’da
yayımlanan yazılı açıklamada, ABD’nin önceki gün
Sırbistan’dan bağımsızlığını ilan eden Kosova’yı ‘bağımsız
ve egemen bir devlet’ olarak resmen tanıdığı deklare edildi.
Condoleezze Rice, Kosova’nın tanınmasının dünyadaki başka
yerler için örnek olmayacağını söyledi. ABD’nin Kosova’yı
resmen tanıması üzerine Sırbistan, tepki olarak Washington
büyükelçisini geri çekti.
SIRPLAR BAYRAK YAKTI
MarŞlar söyleyen göstericiler, Mitroviça’yı ikiye bölen
köprüye yürüdü. Ancak göstericileri burada NATO barış gücü
askerleri karşıladı. Göstericiler Kosova bayrağını yaktı.
Sırbistan’ın başkenti Belgrad’da da çoğunluğu öğrenci 5
binden fazla Sırp Kosova’nın bağımsızlığını protesto etti.
Mitroviça’dan yaklaşık 10 kilometre uzaklıktaki Zubin Potok
köyünde dün sabah meydana gelen patlamada bir BM aracı zarar
gördü. Yerel polis sözcüsü Besim Hoti, patlamaya, köydeki BM
binasına atılan ve el bombası olduğu tahmin edilen bir
patlayıcının neden olduğunu, yaralanan olmadığını, ancak
aracın yandığını bildirdi.
Belgrad’da Türk elçiliğine saldırı
Binlerce Sırp önceki gün Belgrad’daki ABD ve AB ülkelerinin
büyükelçiliklerine saldırırken, dün de süren gösterilerde
Belgrad’daki Türk Büyükelçiliği’ne taşlı saldırı
düzenlendi.”Kosova bizimdir” sloganları atan göstericiler
McDonald’s’ı da taşladı. Binlerce Sırp da Kosova’nın
kuzeyindeki Mitroviça’da toplanarak, “Burası Sırbistan” ve
“Kahrolsun Amerika” sloganları attı. “Rusya bize yardım et”
yazılı pankartlar ve üzerinde Nazi amblemi olan Amerikan
bayrağı posterleri taşıyan göstericilerin sayısı 5 bini
buldu. Güneyinde Arnavutların ve kuzeyinde Sırpların
yaşadığı bölünmüş kentteki gösteride konuşan Kosovalı
Sırpların sertlik yanlısı lideri Marko Jaksic, “Amerika
artık dünyanın tek gücü değil. Ruslar geliyor. Rusya ve
Sırbistan olduğu sürece bağımsız Kosova asla olmayacak”
dedi. Bu arada gece Kosovska
Mitroviça’da Agit teşkilatı tarafından kullanılan binanın
yakınında patlama meydana geldi. Olayda ölen ya da yaralanan
olmadığı bildirildi.
İlk tanıyan Afganistan oldu
Eski Yugoslavya’dan doğan 7. ülke Kosova’yı ilk tanıyan
Afganistan oldu. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Sultan Ahmed
Behin, Kosova halkının kararlılığına destek verdiklerini ve
Kosova’nın bağımsızlığını tanıdıklarını söyledi. KKTC
Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, Kosova’nın bağımsızlığını,
“kimliğini koruyan, özgür yaşamak için büyük acılara
katlanan ve mücadelesini hâlâ sürdüren Kıbrıs Türk halkı
adına” içtenlikle kutladığını bildirdi.
AB tanıyor
AB üyesi ülkelerin dışişleri bakanları toplantısından, her
ülkenin kendi tutumunu belirleyeceği açıklamasının ardından
İngiltere ve Fransa olmak üzere birçok ülkenin diplomatının,
güven mektuplarını sunmak üzere Kosova Devlet Başkanlığı
binasına geldiği bildirildi.
Ankara da tanıdı
Türkiye, Kosova’nın bağımsızlığını resmen tanıdığını ilan
etti. Dışişleri Bakanı Ali Babacan yaptığı yazılı
açıklamada, ‘Türkiye Cumhuriyeti, Kosova meclisinin
bağımsızlık bildirgesinin muhtevasını ve unsurlarını
memnuniyetle karşılamış ve bu anlayıştan hareketle, Kosova
Cumhuriyeti’ni tanıma kararı almıştır. Kosova’nın
bağımsızlığının, bölge ülkeleri arasındaki istikrar ve güven
ortamının takviye edilmesi için de bir vesile teşkil
etmesini temenni etmektedir’ dedi. Bu arada Türkiye’nin
ardından Arnavutluk da Sırbistan’dan bağımsızlığını ilan
eden Kosova’nın bağımsızlığını resmen tanıdı.
Ayrılıkçılar hareketli
Gürcistan’dan tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan eden
Abhazya ve Güney Osetya da Rusya ve BM’den
bağımsızlıklarının tanınmasını istedi. Abhazya’nın lideri
Sergey Bağapş, “Kosova’daki durum bir emsal teşkil ediyor.
Tek bir durum söz konusu olamaz. Abhazya, Rusya Parlamentosu
ve BM Güvenlik Konseyi’nden bağımsızlığının tanınmasını
talep ediyor” dedi. Güney Osetya’nın lideri Edvard Kokoeti
de Abhazya ile aynı yolu izleyeceklerini söyledi.
Moldova’nın ayrılıkçı Trans-Dniester bölgesinin de aynı
talepte bulunabileceği belirtiliyor.
Filistin’e örnek olur
İsrail’de yayımlanan Maariv gazetesi, “Kosova’nın tek
taraflı bağımsızlık ilanının desteklenmesi, Filistinlilerin
benzer bir girişimi karşısında İsrail’in konumunu
zayıflatabilir” yorumunda bulundu. Ha’aretz’de ise “Kudüs’ün
Kosova yaklaşımı: Bekle ve Gör” başlığıyla, İsrail Dışişleri
Bakanlığı’nın Kosova’daki gelişmeleri izlediği ve kararını
daha sonra belirleyeceği açıklamasına yer verildi. Haberde,
İsrailli diplomatların, Kosova’nın bağımsızlığının
tanınmasının, Filistin konusunda bazı olumsuz sonuçlarının
olabileceğini söylediklerine işaret edildi.
Sevil KÜÇÜKKOŞUM |