|
25.07.2004 tarihinde, Bolu-Kocaeli arasındaki Abaza-Adige
köyleri büyüklerinin (Köy temsilcilerinin),”
Hendek/Kayalar köyünde toplanarak “Köylerdeki
Düğünlerde İçki ve Silah Kullanmayı Yasaklama”
konusunda almış oldukları tarihi kararların uygulamasını
gözden geçirmek ve ek kararlar almak üzere yine aynı
yörenin köy temsilcileri bu yıl da Hendek/ Kalayık
köyünde 02.07.2005 günü ikinci toplantılarını
yapmışlardır.
Organizasyon komitesinin hazırlamış olduğu programa
göre, köy halkından ve uzun yıllardır Amerika’da
yaşamakta olan Burhan SATAR; “ Hiç kimse bu toplantılara
başkaca anlam yüklemesin. Bizler, bu ülkenin öz
vatandaşlarıyız. Antik çağlardan kalma güzel bir
kültürün sahipleriyiz. Kaybolmaya ve yozlaşmaya başlayan
o büyük kültürümüzü koruyup, yaşatmak istiyoruz. Aynı
zamanda ülkemizin önemli sorunlarından birisi olan
güvenlik sorununun çözümüne de katkıda bulunmak
istiyoruz. Bu toplantıları başlatanlara emek veren ve
katkıda bulunan herkese gönülden saygılar sunuyorum.”
diyerek toplantıyı saat 14.00 de açtı. Verilen tek
önerge oylanarak Sakarya Kafkas Derneği Başkanı Doç.Dr.
Hüseyin AYKUT başkanlığında Muharrem Saran, Alper Kobaş,
Şaban Uz ve Oktay Tatarcan’dan oluşan 5 kişilik heyet
seçilerek gündeme geçildi.
Divan Başkanı, gösterilen güvene teşekkür ettikten
sonra, 3 konuya açıklık getirmek istediğini belirtip şu
hususları ifade etti.
1) Bu organizasyon Kafkas Derneğinin bir
organizasyonu değildir.
2) Ben, yaş bakımından en küçüklerinizden biriyim.
Burada bulunan herbirinizin bu görevi çok daha
yapabileceğinin de bilincindeyim.
3) Üniversite öğretim elemanı olup yıllarca sınav
yapmış olmama rağmen bu gün ben kendimi bir öğrenci
heyecanı içerisinde görüyorum.
Geçen yıl alınan kararların bir yıllık süre içindeki
uygulamaları hakkında bilgi vermek üzere ilk
organizasyon komitesinden Enver BATAK söz alıp özetle
şunları söyledi: “Bir yıl içerisinde istisnai küçük
aksamalar dışında Allah’a çok şükür bir yaralanma veya
ölüm olayı olmamıştır. 63 köyün tüm yetkilileri
gerçekten özveriyle kararları tatbik için
çalışmışlardır. Gösterilen hassasiyete teşekkür
ediyorum. Bu tarihi kararları her yıl toplanıp gözden
geçirmek suretiyle gündemde tutmalı ve bozulmasına
fırsat vermemeliyiz.”
Uygulamalar konusunda söz alan katılımcılar özetle
şunları söylemişlerdir:
ACI ELMA temsilcisi Nihat Bey;
“ Geçen yıl alınmış olan kararları %99 başarıyla tatbik
etmemizdeki en büyük pay gençlerimizindir. Tümünün
gözlerinden öpüyor ve kutluyorum. Gençlerimize özel bir
fon yardımıyla daha fazla imkân kazandırdığımız takdirde
bir çok şey yapacaklardır.”
A.BIÇKI’dan Aykut ARDZINBA:
Kalayık’a davetinize teşekkür ediyorum. Geçen yıl
kararlara büyük oranda uyulmuştur. Ama buna rağmen hala
benimseyemeyen ve silah atmayı arzu edenler vardır.
Nişanda, asker uğurlamada, damadın evine dönüşünde,
gelin odası düğünde adet iken birden bire terkedince
yapılan şeylerde eksiklik var gibi görenler vardır. Her
şeye rağmen geçen yıl alınan kararlar artık topluma mal
olmuş kararlardır.
Talat
ATIRŞBA: Geçmişte silah kullanmanın ve içkinin bedelini
ödeyen çok oldu. Cehaletin bedelini artık ödememeliyiz.
Karşı olanlar da zamanla alışacaklardır.”
Şükrü İNCİ:
“
Aleyfa bizim anayasamızdır. Ona uygun olarak başlatılan
bu kararlar oldukça yararlıdır. Bardağın hep boş
tarafını değil de dolu tarafına da bakmak lazım. Bir
gencin bilinçsizce sıktığı bir mermi arkadaşlıkları,
dostlukları çoğu kez zedelemiştir. Gençleri gönülden
kutluyorum. Onlar daha iyisini yapcaklardır onlara
güvenim tamdır.”
Aydın ZENGİN:
“Gençlerimizi gönülden kutluyorum. Hem kararlara uyuldu
hem de ekonomik olarak önemli tasarruf sağlandı. O da
oldukça önemli bir şeydir.”
M.Emin KAYNAR:
“Yörenin büyüklerince alınmış olan bu güzel kararları
uygulamada tavizkar davranmayan gençleri ve diğer
yetkilileri kutluyorum. Silah sıkmanın psikolojik ve
sosyolojik nedenleri araştırılabilse eminim ki o itiraz
edenler de kabulleneceklerdir.”
Şaban GENCAY:
“Bizim geçen yıl aldığımız kararlara yöresindeki
Karadenizliler de uymaya başladılar. Çerkes
komşularımızın almış oldukları kararlara saygı duyuyor
ve onlara uyuyoruz demekte ve kendi düğünlerinde de
uygulamaktadırlar.”
Sami KORKUT:
“ Kalayık köyüne teşekkür ediyorum. Eskiden olduğu gibi
büyükağaçlar altında bizleri bir araya getirdiler.
Kocaeli’nin 14 köyünden 5-6 tanesinde biz ekseriyetteyiz
ve onlarda %99 oranında uyulmuştur. Hiçbir köyde geçen
yıl alınan kararların delinmesine izin vermemeliyiz.”
Necati AKBAŞ:
“Bu organizasyonu düşünen ve bu noktaya getirenlere
teşekkür ediyorum. Biz köy olarak uygulamaların
kontrolünden gençleri sorumlu ve yetkili tuttuk. Gençler
öylesine titizlik gösterdiler ki onları takdir etmemek
mümkün değildir. Karadenizli gençler de bu kararlardan
etkilendiler.
Bu konuşmalardan sonra Divan başkanı divan üyesi Avukat
Muharrem Beye geçen yıl alınan kararları hatırlatma
babında bir kez daha okuması rica etti. Ve tamamı
okundu.
Engin ÇAKAR:
Okunan geçen yıl ki kararlardan cenaze törenlerine
katılmama kararının ağır olduğunu ve kaldırılmasını
önerdi. Divan başkanı bu konuda geçen yıl prensip kararı
alındığını ve istisna tutulduğunu, bura da
resmileştirmek istediklerini söyleyip öneriyi oyladı. Oy
birliğiyle cenaze konusunun geçen yıl ki ana metinden
çıkartılması kararlaştırıldı. Buna karşın, Aykut beyin
dile getirdiği alanlarda yani, nişan, asker uğurlama,
mevlit, kına gecesi, sünnet toplantıları ve gelin odası
düğünü de geçen sene alınan kararlara ilaveten silah ve
içki konusunda uyulması zorunlu yerler olarak oy
birliğiyle kabul edilerek tereddütler giderildi.
Divan Başkanı, kararların uygulanmasında daha etkin
olabilmek bakımından yeni öneriler bulunup bulunmadığını
sordu.
SAMİ BEY:
Köy temsilcilerinin derneklerle koordineli olmasında
yarar gördüğünü söyledi ve başkan da “Bu organizasyon
derneklerin değildir. Dernekler ancak burada mevcut
değerli kurulun kararını emir telakki eder ve katkıda
bulunur.”diyerek konuyu görüşmeye açmadı.
Toplantının gelecek yıl nerede yapılacağına dair 3 sözlü
öneri vardı. Kemalettin ACAR Altındere,
Zihni Akozba BüyükBıçkı, Ekrem Akbaş
da Efteniye köyü adına talip oldular. Üçüncü öneri
Düzce’ye aitti. Önce Zihni Bey Kemalettin Bey lehine,
sonra da Kemalettin Bey de Ekrem Akbaş lehine feragat
ettiler ve gelecek yıl Düzce’nin Efteniye köyünde
yapılmasına karar verildi.
Gündemin son maddesi Dilek ve Temennilere geçildi. Bu
bölümde iki kişi söz aldı.
Muhittin ÜNAL:
“ Toplumsal yapımız değişiyor. Bunca saygın büyüğümüz
burada iken genç bir divan toplantıyı mükemmel yönetti.
Bu ekip aynı zamanda Sakarya Kafkas Derneğinin de
yöneticileridirler. Onlara güvenenlere teşekkür
ediyorum. Yakında Hendek toplantısında konuşan Valeri
ARŞBA, “Biz devlet iken bile sizin uyguladığınız
kararları uygulayamadık” demişti. Katılıyorum, geçen yıl
alınan kararları büyüklerimiz ve gençlerimiz elele
verdiği için bu denli başardınız. Böylesi ileri görüşlü
büyükler heyetini Yüce Tanrı her topluma nasip etsin.
Kafkas halklarının tarihte ki farklılıklarını burada da
gösteren siz büyüklerimize sonsuz saygı duyuyorum.
Federasyon olarak bu kararları diğer bölgelerimize de
taşımak ve oralarda da uygulamaya başlamak istiyor ve
geçen yıl ertelenen bir maddenin de bu gün burada karara
bağlanmasını bekliyorduk. Ama gündeme gelmedi. Hiç
kuşkusuz her kültür ve o kültürün sembolü olan
enstrümanlar saygıdeğerdir. Ama biz toplum olarak
düğünlerimizde asla davul zurna, tef gibi aparatları
kullanmamalıyız. Komşumuz ya da köylümüz olan halklar
bunları kullanıyorsa onlara saygı duyalım, düğünümüze
gelirken kendi enstrümanları ile gelebilirler ama asla
bize ait olmayan müzik enstrümanlarını kullanmayalım
İnşallah gelecek sene bu konu da bir karara bağlanır.
Sami Beyin önerdiği 63 köy temsilcisinin diğer yöre
temsilcileriyle Ankara’da toplanması ve ülke içinde
birlik sağlanması önerisini önemsiyorum. Ancak burada ki
eksiklikleri de tamamladıktan sonra konu kendiliğinden
gündemimizde yer bulacaktır. Umarım gelecek yıl
tamamlanır. Düğünlerde mermi kullanılmayışı sonucunda
yüz milyarlarla ifade edilen bir tasarruf söz konusu
olduğuna göre Dünya Abhaz-Abazin Kongresinde sözü edilen
FON KURMA olayının yetkili mercilerde usulüne göre ele
alınması mümkündür. O olmazsa bile 63 köyde yaşayan tüm
insanlarımız ayda 5.00YTL aidatla mutlaka Kafkas Kültür
Derneklerine üye olmalıdırlar. Öylece tabana dayalı
örgüt, mali imkanı olan yapılar doğacaktır ki, folklor
eğiticisi ve dil öğreticisi gibi ihtiyaçlar o zaman
rahatlıkla karşılanabilir. Son olarak Karaça-Çerkes
Cumhuriyetindeki Abaza kardeşlerimizin arazilerinin
ellerinden alınma girişime karşı göstereceğimiz yazılı
tepki ve taleplere bu güzide topluluğun da destek
vermesini diler, hepinize saygılar sunarım.” dedi.
Divan Başkanı, içki yasağı, davul zurna kullanımını
önemli oranda ortadan kaldırdı. Bu nedenle gündeme
almadık. Ancak gelecek yıl yine değerlendiririz dedi ve
Karaçay-Çerkes Abazalarına destek konusunu oyladı ve oy
birliğiyle kabul edilip Federasyona yetki verildi.
Son konuşmacı Şöhrettin MERCAN da
“Bolu’dan Kocaeli’ye kadar olan geniş bölgede silahı
yasaklayarak trilyonlarla ifadesini bulan paranın
ceplerimizde kalmasını sağladınız. Aslında kovana çomak
soktunuz. Birkaç yıl sonra ekonomik olarak daha güçlü ve
daha bilinçli bir toplum olacağımızdan asla kuşku
duymuyorum. Sağ olan, var olun.” Diye sözlerine son
verdi.
Divan Başkanı kapanış konuşması için yine Burhan SATAR’a
söz verdi. Burhan hoca özetle, toplumumuza yakışan bir
toplantı yaptınız köyümüz adına hepinize teşekkür
ediyorum diyerek toplantıyı kapattı. Kalayık.02.07.2005.
TOPLANTIYA KATILAN KÖYLER VE TEMSİLCİLER
1-
Efteniye Elbuzbey Köyü:
Necati AKBAŞ, Ekrem AKBAŞ
2-
Süleymanbey Köyü:
Birkan YILDIRIM (Azınba), Şenol ARKAN (Yaşba)
3-
Çukurhan Köyü:
Taner Azun (Pırıpa), Olcay AZUN (Pıtıpa)
4-
Çayköy:
Hicran AYAR, Neşet TAŞ Nazmi AYAZ Bahattin ANAŞBA
5-
Kobaşlar Köyü:
Alper KOBAŞ (Abgınba)
6-
Kuzuluk Köyü:
Kadir GEÇ Recep AKALSBA Sadettin ASHARA Hasan ABAŞ
Tayfun KALSBA
7-
Adapazarı Yenikent:
Şöhrettin MERCAN Fikri ASLAN Cumhur AKMAN
8-
Soğuksu:
Öner YILDIRIM Recai ÇALIŞKAN
9-
Yarıca:
Muammer ERDOĞAN İlhan KOÇ
10-
İrfan saniye:
Vecdi CENGİZ Oktay HALVAŞ Erkan ÇORUHLU
11-
Bıçkıdere:
Burhan YILMAZ Orhan GÜL Ruhi HÜNÇ İsmail CANKUR
12-
Kurudil:
Şaban UZ Recep ATAK Kadir ERKAYA Nedret ÜLKÜ
13-
Caferiye Köyü:
Selami SAKİN Kadir ABUHAN
14-
Beyköy (Düzce) :
İlhami AŞBA Aydın ZORLU (Eyüzba)
15-
Esmahanım:
Aykut KAPPA
16-
Tavak Köyü:
Şenol GÜMÜŞ Kenan YÜCEL
17-
Esmahanım Köyü:
Fetullah KAP Emrullah KAP Yusuf TURHAN
18-
Togerek Köyü:
Reyhan AZAK Ferruh ZEREN Hakan AZAK Ramazan YAŞ
19-
Karaçökek Köyü:
Atırşba TALAT Sinan ŞİRİNEL Cemil Kuşak ATIRŞBA
20-
Büyükderbent Hikmetiye:
Bahtiyar ATAN Hasan KONCA
21-
Büyük Bıçkı:
Zihni AKOZBA Kenan ÇALIŞKAN Kasım KAP Aykut ÖZKURT Recep
METE
22-
Sivritepe:Turan
HUŞ, Mutlu BAKIR
23-
Beynevit:
Kemal HORMAL, Sabahattin KAP, Recai SABAY
24-
Maşukiye Köyü İzmit:
Şükrü İNCİ, Yemın Berzek
25-
Cicibeyköy:
Muzaffer CİCİAMIÇBA, Yılmaz ÖZDEMİR, Canan CEYLAN
26-
Nüfren:
Cihat KAZAN, Beyhan YAVUZ, Erdoğan İÇTÜRK
27-
Soğuksu:
Turan SIBA, Aşba SAVAŞ, Halis AGUMA, Emin KULA
28-
Sarıyer:
Cevat ŞIKOK, Alaattin EYLAGIRBA, Yaşar ALEYBA, Faruk
EYLAGIRBA
29-
Kayalar Memduhiye:
Enver BATAK, İHSAN ÖZKOÇ
30-
Balballı:
Cevdet ÖZDEN
31-
Bıçkıdere:
Burhan EYLASIRBA
32-
Uzunca Orman:
Önder BAGAPŞ, Özay ERKUT, Hüseyin ŞEYH, Yüksel Göksel
KÜÇÜK, Ergün KÜÇÜK
33-
Cebeş Köyü:
Aydın ZENGİN, Orhan GÜNDÜZ
34-
Sazköy:
Nedim CENGİZ (Asugba), Beyhan YILMAZ (Tırıpsı), Haluk
ASUGBA
35-
Balballı:
Şafak CAN, Nail BARÇIN
36-
Adapazarı Dilmen Mah.:
Mesut ARGUN, Erdoğan PEKİN
37-
Acı Elma:
Nihat Bedia
38-
Derdin
Köyü: Tuncay ÖZBAY
39-
Harmantepe:
Aşanba Engin, Aşanba Erdinç, Açba Faruk, Namık ARZİA
40-
Yarıca
Köyü:Adil GACİPA, Ferit ERDOĞAN, Necdet KUAS (AGOS),
Zafer KUAS (AGOS), Hasan URAL, Şenol ERDOĞAN
41-
Derdin
Köyü: Eyuzba TALAT, Acuhdar Fettah
42-
Kocaeli
Kafkas Kültür Derneği: Sami KORKUT
(Adığe Gugoj), Selami Özcan (Eyüzba), Emrah Hazar (Meretugo),
Hilal ATAN (Atanıpha), Erdal ÇATAN (Çatama)
43-
Sakarya
Kafkas Kültür Derneği: Kadir
ERKAYA, Ali CAN, Mesut AKMAN
44-
Kafkas
Dernekleri Federasyonu: Muhittin ÜNAL, M.
Emin KAYNAR
|