|
Dünya Çerkes Birliği
yönetim kurulu toplantısı 26 Nisan
2008 günü Nalçık'deki DÇB toplantı
salonunda 10.00 – 18.00 saatleri
arasında yapıldı.
Toplantıya
federasyonumuzu temsilen Kaffed
Başkan yardımcısı Orhan Özmen (DÇB
Bşk.Yrd), Nahit Serbest (DÇB
Yönetim Kurulu Üyesi) ve Doğan Özden (DÇB
Yönetim Kurulu Üyesi) katıldılar.
Yönetim Kurulu
toplantısının 7 maddelik gündemi
toplantıdan önce federasyon
temsilcilerimiz tarafından
değerlendirildi, gündemin 2 maddesi
nedeniyle yine toplantı öncesinde
KBC’ye yerleşen hemşerilerimizle
Nalçık’de bir araya gelinerek
karşılaşılan problemler ve çözüm
önerileri ertesi gün yapılacak
toplantıda dile getirilmek üzere not
alındı.
Gündemin 1.
maddesinde Adigey ve Karaçay-Çerkes
derneklerinin temsilcileri dinlendi,
Adıgey'de iyi organizasyonlarla
düzgün hizmet üretilmeye başlandığı
örnekleriyle anlatıldı. Yapılan
çalışmalarda ortaya çıkarılan kitap,
broşür, alfabe ve CD'lerden birer
adet toplantıya katılanlara Necdet
Hatam tarafından dağıtıldı.
Karaçay-Çerkes
Derneği temsilcisi 2007 yılı
faaliyetlerini aktararak, özellikle
ana dil konusunda sıkıntı
yaşadıklarını, yeterli
materyallerinin olmadığını anlattı.
DÇB başkanı Kasbolet, alfabe ve
benzeri dokümanların liste halinde
yazılı olarak talep edilmesi halinde
DÇB tarafından sağlanacağını
söyledi. Toplantıda davetli olarak
bulunan Adıgece Eğitim Birimi
Başkanı Prof. Biş'o Boris de konuyu
teyit etti.
Gündemin 2.
maddesinde “Dönüş” konusu görüşüldü.
Geri Dönüş Komitesi Başkanı ve
Rodina Derneği temsilcisi Berezg
Barasbiy genel bir bilgilendirmede
bulunarak, dönmek isteyen insanların
gerek kendi ülke yasaları, gerekse
Rusya Federasyonu yasaları
çerçevesinde hareket etmelerinden
geçtiğini söyledi. Ülkelerden toplu
göç konusunda bir destek
görmediklerini, ferdi çabalarıyla
dönenlerin de, problemleri çözümsüz
bir noktaya yaklaşınca çözüm yolları
aradıklarını söyleyen Barasbiy,
dönen insanların yasaları öğrenme
konusunda yeterince çaba
göstermediklerini, eksik bilgi
sahibi olduklarını anlattı.
İşlemlerin sağlıklı yürümesi için
göçmen bürosunda (Ovir) DÇB veya
kurumlar adına yetkili bir kişinin
çalıştırılması gerektiğini söyledi.
Adıgey temsilcisi
Necdet Hatam dönüş komitesi adına
söz alarak dönüş için ön hazırlıklı
özendirme çalışmaları yapılması
gerektiğini anlattı. Dönecek
insanlarımızın yaşadıkları
ülkelerdeki RF konsolosluklarına
müracaat ederek göç vizesi alarak
yola çıkmasının birçok problemi
çözdüğünü söyledi. Dönecek
insanlarımızın anadillerini
bilmelerinin önemine değindi.
Suriye Temsilcisi
Zuheyr, ülkesindeki dönüş
faaliyetlerini anlattı. RF'de çıkan,
RF kökenli insanların RF'ye geri
dönebilmelerini sağlamaya yönelik
yasanın tam olarak Çerkesleri
kapsamadığını söyledi. Bu konuda
Putin'e Suriye ziyaretinde soru
sorduklarını, Putin'in yasanın geri
dönmek isteyen Çerkesleri de
kapsadığı cevabını verdiğini, bu
durumu netleştirmek üzere RF Suriye
Başkonsolosluğuna yazı yazdıklarını
ve bu konunun aydınlığa
kavuşturulmasının çok önemli
olduğunu belirtti.
Kabardey derneği
adına Başkan Hafıtse Muhammed söz
alarak, yasal yollarla mücadele
edilmesi gerektiğini, kaybolmamak
için örgütlerin faaliyetlerini
artırmaları gerektiğini söyledi.
Ayrıca Türkiye'de dil ve kültürün
tehlikede olduğunu, ciddi destek ve
gayret gerektiğini belirtti. Geri
dönenlerin kalacakları geçici evlere
ihtiyaç olduğunu, işlemler için ofis
ve personel gerektiğini, 5–6 yıl
önce Kabardey Parlamentosunda bu
konuda karar alınmış olmasına rağmen
bunun işletilmeden kadük hale
geldiğini söyleyen Hafıtse yeniden
canlandırılmasının önemini anlattı.
Türkiye adına Doğan
Özden söz alarak dönen
hemşerilerimizin yaşadıkları
sorunları anlattı. Resmi
dairelerdeki bürokratik işlemlerde
daha sıcak ve aydınlatıcı
bilgilendirmenin insanları
rahatlatacağını söyleyen Özden,
kanunları yeterince algılayamamanın
getirdiği problemleri aşmamın
yollarının bulunmasını talep etti.
DÇB Başkan Yardımcısı
Duman Hasan, dönüş ile ilgili
sorunların çözümü için yeni bir
yapılanma gerektiğini ve
cumhurbaşkanı himayesinde pratik
çözüm yolları bulunması için yeni
bir komiteye ihtiyaç olduğunu
söyledi.
Toplantıya davet
edilen göçmen bürosu (Ovir)
temsilcisi Şhenıbe Zalım de
göçmenlerin yasaları yeterince
bilmemesinden kaynaklanan
problemlerin olduğunu, işlemlerde
dil bilen, aile bağı olan kimselere
öncelik verildiğini, yasalara uygun
başvurularda sıkıntı yaşanmadığını,
birlikte çalışarak her zorluğu
aşabileceklerini ifade etti.
DÇB Başkanı Dzemıha
Kasbolet, yeni hazırlanan göç
yasasında aksaklık olup olmadığı,
değişen maddeler ve ilave edilmesi
gereken konular hakkında resmi yazı
yazdıklarını ve konunun takipçisi
olacaklarını, bu konudaki
gelişmeleri yönetim kuruluna
aktaracağını belirtti.
Dönüşle ilgili
yapılan konuşmalardan sonra, KBC
cumhurbaşkanının bilgisi dâhilinde,
toplantı öncesi günlerde bir ön
çalışmanın yapıldığı anlaşılan,
dönüş işlerini yürütecek komite
kurulması DÇB Başkanı tarafından
önerildi, öneri kabul edilerek
komite başkanlığına Prof. Duman
Hasan, yardımcılığına, Ajaho
Kanşobiy ve Hafıtse Muhammed
oybirliği ile seçildi. Anılan
komitenin çalışma yerinin Kabardey
Derneği olacağı, komiteye dernek
bünyesinde ofis tahsis edilerek
giderlerinin cumhurbaşkanlığınca
karşılanacağı, böylelikle Kabardey
Derneği’nin aktif olarak çalışacağı
ve komite yapacağı hizmet gereği DÇB
ve cumhurbaşkanı ile devamlı temas
halinde olacağı kayıtlara girdi.
Diğer taraftan dönüş
amacıyla anavatana gidecek olanların
federasyonumuz aracılığı ile gitmesi
konusunda DÇB ile daha önceden
mutabakatımızın olduğunu, federasyon
yazısı ile gidenlerin işlemlerinde
bir sorun yaşanmadığı tarafımızca
dile getirilip, bu sistemin mutlaka
işletilmesi gerektiği konusunda
ricada bulunuldu. Kendiliğinden ve
hiçbir kurumdan bilgi almadan
gidenlerin problem yaşayıp gerek
bizleri, gerek KBC yetkilileri ve
DÇB'yi zaman kaybına uğrattıkları,
olumsuz bir atmosfer yarattıkları,
bu nedenle bu şekilde giden
hemşerilerimizin Kaf-fed ile
irtibatlandırılması ricasında
bulunuldu.
Daha sonra gündemin
3. maddesine geçilerek, diasporada
anadil ve kültürün korunması için
yapılacak çalışmalar ele alındı.
Ürdün Derneği
temsilcisi Hani Mawlud, Temmuz
2008’de Ürdün'de dil konferansı
tertipleyeceklerini, katılmak
isteyenlerin isimlerinin kurumlarca
bildirilmesi ricasında bulundu.
Konferansın Rusça, Adıgece ve Arapça
dillerinde yapılacağını, isimler
belirlenirken bu kriterlerin göz
önünde bulundurulması gerektiğini
belirtti.
KBC Adıgece Eğitim
Daire Başkanı, aynı zamanda Kültür
ve Araştırma Komitesi Başkanı Biş'o
Boris söz alarak dil ve alfabe
birliği için daha önce KBC
parlamentosunda karar alındığını
anlattı. Ancak Adıgey'de henüz
alınmış böyle bir karar olmaması
nedeni ile bir çalışma
yapılamadığını, tiyatro, müzik arşiv
çalışmalarının yeniden derlenip
toparlanması için KBC
cumhurbaşkanlığınca bir komisyon
kurulduğunu söyledi. Bu konudaki
çalışmaların yürüdüğünü,
televizyonun önemi bilindiğinden
uydudan yayın yapacak bir televizyon
kanalının en kısa sürede hayata
geçirilmesi konusunda her platformda
ısrarcı olduklarını belirtti.
Adıge dili ile ilgili
çalışmalar yapan Handog Anzor,
kendileri ile işbirliği yapacak
Türkçe ve Adıgece okuma yazma bilen
kimselere ihtiyaç olduğunu belirtti.
Ayrıca Türkiye'de
mevcut arşiv, bilgi ve belgelerin,
Kaf-fed tarafından veya Türkiye'de
Çerkeslerle ilgili olarak yayınlanan
her tür kitap, dergi v.b. yayınların
DÇB'ye ulaştırılması halinde
üniversitenin ilgili fakültesi ile
birlikte bunların muhafaza altına
alınacağını bildirildi.
Ek olarak dil ve kültürle ilgili
olarak Çerkesce yayınlanacak
yayınların, yayınlanmadan önce
DÇB'ye gönderilip konuyla ilgili
uzmanların incelemesi sonrasında
basılmasının daha sağlıklı olacağını
beyan edildi. Türkiye'de
yapılan etkinliklerin CD’lerinin
DÇB'ye ulaştırılması halinde
anavatandaki TV'lerde
yayınlanmasının sağlanacağı ve bunun
bütünleşmemize katkıda bulunacağı
DÇB başkanı tarafından belirtildi.
Daha sonra Türkiye
adına Doğan Özden söz alarak
Kaffed’in yapmış olduğu dil ve
kültürümüzü korumaya yönelik
çalışmaları anlattı. Federasyon
tarafından hazırlanan kitap, alfabe
CD, afiş, bölgesel etkinlikler, 21
Mayıs Sürgünü anma ve benzeri
çalışmaları içeren dokümanlar
katılımcılara açıklanarak DÇB
başkanına verildi. Ayrıca KBC
Cumhurbaşkanına hitaben yazılan yazı
ve ekleri ile Kültür Bakanına
iletilmesi için yazılan federasyon
yazısı, muhataplarının Moskova'da
olması nedeni ile dönüşlerinde
kendilerine iletilmek üzere yine DÇB
Başkanına teslim edildi.
Gündemin 4.
maddesinde DÇB tarafından hazırlanan
"Çerkesler" albümü izlendi, Türkiye
ile ilgili birçok eksiğin olduğunun
gözlenmesiyle, bu bölümün Kaf-fed'e
gönderilerek eksikliklerinin
giderilmesi istendi.
Gündemin 5.
maddesinde çocuk kampları için
DÇB'nin ödenek talebinde bulunduğu,
bu konuda henüz bir cevap
alınamadığı, müspet veya menfi,
cevabın Kaf-fed'e bildirileceği
belirtilerek, gidecek çocukların
isimlerinin DÇB'ye bildirilmesi
ricasında bulunuldu.
Diğer taraftan,
Karaçay Çerkes TV'sinin çekimler
yapmak üzere Kayseri festivaline
gelmek istediği federasyon
yetkililerimize iletilerek bu konuda
talepte bulunuldu.
Gündemin 6.
maddesinde belirtilen Kayseri
festivali ile ilgili olarak Kayseri
Derneği ve KBC'nde yapılan
çalışmalar ile ilgili Dumanış
Awledin tarafından bilgi verildi.
Gündemin 7.
maddesinde federasyon
temsilcilerimiz Sürgün Anma Programı
kapsamında materyal desteğine
ihtiyaç duyduğumuzu ifade ettiler,
ayrıca DÇB'den Türkiye’deki anmalara
katılımının arzulandığı gibi,
anavatandaki anma programlarına da
diasporadan katılımcılar
gönderilmesinin birlikteliğe katkıda
bulunacağı dile getirildi.
7. maddenin
görüşülmesinin ardından toplantı
sona erdi.
|