BİRİNCİ BÖLÜM  

Amaç, Dayanak ve Başvuru Usulleri  

Amaç  

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans, yüksek lisans diplomalarının denklik işlemlerinde uyulacak usul ve esasları düzenlemektir.  

Dayanak  

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin (p) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.  

Başvuru usulü ve aranacak belgeler  

MADDE 3 – (1) Denklik başvurusu şahsen ya da posta yolu ile Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına yapılır.  

(2) Diploma denklik başvurusunda bulunanlar, eksiksiz doldurulmuş başvuru formu ile birlikte, dilekçelerine aşağıdaki belgeleri eklemek zorundadır:  

a) Nüfus cüzdanı fotokopisi (Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasını havi),  

b) (Değişiklik R.G: 19/06/2010-27616) Gerekli görülmesi halinde bir önceki eğitim-öğretime ilişkin diploma ya da mezuniyet belgesinin aslı veya noter ya da Türk Dış Temsilcilikleri tarafından onaylı sureti, 

c) Yurtdışından alınan lise diplomalarının yurtdışında Eğitim Müşavirliklerinden veya Ataşeliklerinden, yurt içinde İl Milli Eğitim Müdürlüklerinden alınacak lise denklik belgesi aslı,  

ç) Denkliği talep edilen diploma ya da mezuniyet belgesinin aslı,  

d) Denkliği talep edilen diploma ya da mezuniyet belgesinin noter veya Türk Dış Temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,  

e) Öğrenim süresi içinde alınmış olan tüm derslerin notlarını ve ders saatlerini gösteren not çizelgesi aslı (offical transkript), Avrupa Birliğine üye ülkelerden alınan diplomalar için Diploma Eki aslı (supplement),  

f) Not çizelgesinin noter veya Türk yurtdışı temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,  

g) Mezun olunan yükseköğretim kurumuna başka bir yükseköğretim kurumundan transfer edilen dersleri gösterir not çizelgesi (offical transkript) aslı veya Türk Dış Temsilcilikleri tarafından onaylanmış tercümesi,  

ğ) Üniversite eğitimi sırasında kullanılan pasaport aslı veya Türk Dış Temsilcilikleri ya da noter tarafından onaylanmış giriş-çıkış tarihlerini ve işlem gören sayfaları havi okunaklı pasaport sureti,  

h) Yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden, denklik başvurularında öğrenime başladıkları yıla ait lisans programları için ilgili alan türünde 185,000, önlisans programları için 160,000 puan aldıklarını gösterir ÖSS sonuç belgesi veya muadil sayılan SAT 1 (minimum 1000 puan), ACT (minimum 21 puan), Abitur, Fransız Bakaloryası, GCE A Level Sertifikası (minimum 2 ders), Uluslararası Bakalorya (International Baccalaureat IB), Avusturya Matura Diploması (Matura Reifezeugnis), İtalya Maturita Diploması (Diploma di Maturita).  

(3) İkinci fıkranın (h) bendinde sayılan belgelerin, hangi ülkelerde yükseköğrenime başlayacak öğrencilerden istenmeyeceği, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenerek, öğrenci seçme ve yerleştirme sistemi yükseköğretim programları ve kontenjanları (ÖSYS) kılavuzunda ilan edilir.  

(4) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları ile Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olmak üzere çift vatandaşlık hakkına sahip olup orta öğrenimlerini Türkiye’de tamamlayanlardan, öğrenci seçme ve yerleştirme sistemi yükseköğretim programları ve kontenjanları (ÖSYS) kılavuzunda yer alan yurtdışındaki üniversitelerde öğrenim gören ve diploma denklik talebinde bulananlardan yükseköğretime başlanılan yıl itibariyle öğrenci seçme ve yerleştirme sınavı (ÖSYS) sonuç belgesi istenir.  

Yabancı uyrukluların denklik başvurusunda aranacak belgeler  

MADDE 4 –  (Değişik:R.G.:28/11/2007-26714)  

(1) Yabancı uyrukluların önlisans, lisans ve yüksek lisans diplomalarına denklik başvurusunda bulunabilmeleri için;  

a) Türkiye’de üç aydan fazla ikamet izni bulunup, çalışma izni almak üzere Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına müracaat eden yabancı uyruklulardan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve ilgili kurumlarca denklik belgesi talebinde bulunulmuş olması,  

b) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına  geçmek üzere başvuruda bulunanların bu hususu belgelemiş olması,  

c) Bir yükseköğretim kurumunda yabancı uyruklu öğretim elemanı sıfatıyla ders vermek üzere sözleşme yapılmış ve sözleşmeleri vize edilerek onaylanmış olması  koşulları aranır.  

İKİNCİ BÖLÜM  

Denklik İşlemleri, Usul ve Esasları  

Diploma denklik komisyonu  

MADDE 5 – (1) Diploma Denklik Komisyonu, Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından görevlendirilen Yükseköğretim Genel Kurulu Üyelerinin birinin başkanlığında ve Yükseköğretim Genel Kurulu tarafından seçilen öğretim üyeleriyle birlikte en az üç kişiden oluşur. Komisyon gerektiğinde Başkanlığın onayını almak suretiyle alt komisyonlar kurabilir.  

Diploma denklik talebinin değerlendirilmesi  

MADDE 6 – (1) Denklik başvurusunda bulunanlara başvurunun alındığına dair başvuruyu takiben en geç 1 ay içinde tarih-sayı içeren alındı belgesi verilir. Başvuruda eksik belgeler var ise tamamlanması istenir.  

(2) Yönetmelikte öngörülen belgelerle yapılan diploma denklik başvurularının ön incelemesi denklik birimi elemanları tarafından, incelenmesi Diploma Denklik Komisyonunca yapılır. Komisyon tarafından hazırlanan rapor Yükseköğretim Genel Kurulunda görüşülerek karara bağlanır. Genel Kurulun kararını müteakiben karar gereği en geç 1 ay içinde yerine getirilir.  

İnceleme ve değerlendirme usul ve esasları  

MADDE 7 – (1) Başvurular bireysel olarak aşağıda belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde incelenir:  

a) Belgelerin orijinal olup olmadığı, üzerinde kazıntı, silinti ve benzeri tahrifatın bulunup bulunmadığı,  

b) Belgelerin başvuran kişiye ait olup olmadığı,  

c) Diplomayı veren yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın öncelikle faaliyet gösterdiği ülke yetkili makamlarınca diploma vermeye yetkili bir kurum olarak tanınması, akreditasyon ya da kalite güvencesi kuruluşları tarafından akredite edilmiş olması ve Yükseköğretim Kurulu tarafından tanınması halinde; denkliği talep edilen yükseköğretim programının eğitim düzeyi, mezuniyet için gereken ulusal kredi ve/veya ECTS toplamı, kazanılması gereken bilgi, beceri ve yeterlilikler açısından Türk yükseköğretim programına eşdeğer olup olmadığı.  

 (2) Diploma Denklik komisyonunca gerekli görülmesi halinde diplomanın uluslar arası düzeyde veya ikili anlaşmalarla tanınan bir üniversiteden alınmış olmasına rağmen mezuniyet diploması ve diğer belgelerinin gerçek olup olmadığı, eğitim programının türü, niteliği, düzeyi konusunda tereddüte düşüldüğü durumlarda; başvuru sahibinden, ilgili yükseköğretim kurumundan veya ilgili ülke yetkili makamlarından 3 üncü maddede belirtilen belgeler dışında bilgi/belge istenebilir.  

(3) Yapılan inceleme sonucunda;  

a) Yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin programlarında; programın müfredatı ile ilgisi olmayan ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Temel İlkeleri ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 4 üncü ve 5 inci maddelerinde belirtilen amaç ve ilkelerine aykırı dersler bulunması halinde, alınan diplomalara denklik verilmez.  

b) Belgelerin orijinal olmadığı, üzerinde tahrifat yapıldığı ve belgelerin kişiye ait olmadığı tespit edildiğinde denklik işlemi yapılmaz ve bu kişiler hakkında yasal işlem yapılmak üzere Cumhuriyet başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunulur.  

c) Önlisans denklik işlemleri kabul veya ret şeklinde karara bağlanır. Kabul edilenlere denklik belgesi verilir.  

ç) (Değişik:RG-16/9/2008-26999) Diplomanın alındığı kurumun tanınmış bir kurum olduğu, eğitimin yapıldığı programın benzeri Türk yükseköğretim programına denk olduğu, eğitim düzeyi ve öğrenim alanı açıkça tespit edilenlere "lisans denklik" belgesi verilir. Eğitim düzeyi önlisans düzeyinde olduğu tespit edilenlere "önlisans denklik" belgesi verilir. Mezun olunan lisans  programının Türkiyedeki eşdeğer programa göre zorunlu derslerinde eksiklik tespit edilenlere;  Kurulumuzca yerleştirilecekleri Türkiyedeki bir üniversitede bu dersleri almaları ve başarılı olduğunu belgelemeleri sonucunda denklik belgesi verilir.  

d) (Değişik:RG-07/05/2009-27221) Mezun olunan lisans programının  eğitim düzeyi ve içeriği konusunda bilimsel gerekçeleri gösterilmesi kaydıyla tereddüt hasıl olduğunda, başvuru sahibi usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen "seviye tespit sınavına" tabi tutulur.  

1)  Bu sınav,  öğrenim süresince kazanılması gereken en az bilgi düzeyinin tespitine yönelik olup başarılı olabilmek için gereken puan en az 50 'dir . Sınav sayısı kısıtlaması yoktur. Seviye tespit sınavları Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek  tarihlerde yılda en az bir kez uygulanır.  

2)  Eczacılık alanındaki diplomaların denklik işlemlerinde 18/12/1953 tarihli ve 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun hükümleri göz önünde bulundurulur. 

3) Öğretmenlik alanında alınan diplomalar değerlendirilirken, alan bilgisi yeterli görülen ancak öğretmenlik formasyon eğitimi üzerinde bilimsel gerekçeleri gösterilmesi kaydıyla tereddüt hasıl olan diplomalar için, ilgili alanda diploma denklik belgesi düzenlenerek  bu belgenin üzerine "Bu belge sahibi adına yukarıda belirtilen alanda öğretmenlik belgesi düzenlenebilmesi için, ilgilinin  öğretmenlik meslek bilgisi alanında yapılan seviye tespit sınavında başarılı olması gerekmektedir." şeklinde şerh konulur. Öğretmenlik meslek bilgisi alanında yapılan seviye tespit sınavı sonucunda başarılı olabilmek için gereken puan, yüz üzerinden en az 50’dir. Başarılı olanların denklik belgelerinde yer alan bu şerh kaldırılarak öğretmenlik alanını da içeren yeni bir denklik belgesi verilir.  

4) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki yurtdışı üniversitelerin Yabancı Dil ve Edebiyat, bu dillerin öğretmenlik programları ile Mütercim-Tercümanlık programlarından alınan diplomaların  denklik işlemi, mezun olunan program ülkenin ana dili ile aynı değil ise başvuru sahibinin ilgili yabancı dilde KPDS sınavından yüz üzerinden en az 70 puan alması veya uluslararası geçerliliği bulunan sınavlardan eşdeğer kabul edilen puan almış olması şartı aranır. 
               e) Diploma alınan kurumun tanınması halinde denkliği talep edilen yükseköğretim programının eğitim düzeyi, mezuniyet için gereken ulusal kredi ve/veya ECTS toplamı, kazanılması gereken bilgi, beceri ve yeterlilikler açısından Türk yükseköğretim programına eşdeğer görülmeyenlerin diploma denklik talebi, gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilir.  

 Uzaktan eğitim
 

MADDE 8 – (1) Uzaktan eğitim programlarından alınan diplomalar; diploma alınan yükseköğretim kurumunun faaliyet gösterdiği ülkenin yetkili kuruluşu ve Kurulumuzca tanınan bir akreditasyon kuruluşu tarafından akredite edilmiş olması, bir üst eğitime girişte kabul edilmesi, program kredilerinin 1/3’ünden fazlasının sanal ortamda verilmemesi, program kredi toplamının, o ülkedeki eşdeğer örgün öğretim programı kredi toplamına uygun olması şartları aranarak, bireysel olarak değerlendirildikten sonra kabul edilir veya reddedilir.
             (2) Program kredilerinin 1/3 ten fazlası veya tamamı sanal ortamda alınan diplomalar ise, o yükseköğretim kurumunun ve programının, usul ve esasları Yükseköğretim Genel Kurulu tarafından belirlenecek bir yöntemle değerlendirilmesi sonucunda kabul edilir veya reddedilir.”   
 

MADDE 9 – (1) Denklik işleminin kabulü ya da reddi halinde ilgiliye evrak asılları başvuru sırasında belirlenen tercih doğrultusunda elden ya da posta yolu ile teslim edilir. Elden alınacak belgeler başvuru sahibinin bizzat kendisine ya da noter veya Türk Dış Temsilcilikleri tarafından düzenlenmiş vekaletname ibrazı halinde başvuru sahibinin vekiline teslim edilir.

(2) Başvuru sırasında Yükseköğretim Kuruluna verilen onaylı suret ve onaylı tercüme belgeleri başvuru sahibine iade edilmez ve Yükseköğretim Kurulunca incelemeye esas belge olarak dosyasında saklanır. 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler  

Uygulanacak diğer kurallar  

MADDE 10 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında ortaya çıkan tereddütlerin giderilmesi ile ilgili olarak Yükseköğretim Genel Kurulu yetkilidir. 

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik  

MADDE 11 – (1) 14/7/1996 tarihli ve 22696 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.  

Lisans denklik tamamlama eğitimi  

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce lisans denklik tamamlama eğitimine başvurmuş ve eğitime devam edenlere ilişkin işlemler, 14/7/1996 tarihli 22696 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliğinin 7 nci maddesi hükümlerine göre sonuçlandırılır.  

Yürürlük  

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.  

Yürütme  

MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.