|
Diasporada
yaşayan Osetlerin yaşamlarını konu edinen bir belgesel
çekmek amacıyla Osetya’dan Türkiye’ye gelen 4 kişilik
belgesel ekibi 11 Ekim 2008 tarihinde Ankara Kafkas
Derneği’ni ziyaret ettiler. Dernek Başkanı Vacit Kadıoğlu ve
yönetim kurulunun da bulunduğu ziyarette Oset hemşerilerimiz
de belgesel ekibi ile karşılıklı görüş alışverişinde bulunma
imkanı buldular.
Belgesel ekibi; Kuzey Osetya Devlet
Üniversitesi Tarih profesörü Ruslan Bzazov,
Osetya’da çok iyi tanınan, birçok başarılı
belgesele imza atmış bulunan yapımcı ve rejisör Temina
Tuayeva, özellikle Dağıstan’da çok tanınan ve sevilen
kameraman Albert Bzazov ve çekilecek olan belgeselin
danışmanlığını yapan, Kuzey Kafkas diasporası üzerine birçok
çalışmaları bulunan tarihçi Georgi Çoçiyev’den oluşuyor.
Dernek binasında Oset hemşerilerimizle
belgesel ekibinin karşılıklı sohbetinin ardından Prof. Dr.
Ruslan Bzazov ile sizler için bir söyleşi gerçekleştirdik.
Çeviriyi bir yıl kadar Türkiye’de yaşayarak diaspora
hakkında araştırmalar yapan tarihçi Georgi Çoçiev yaptı.
Bize kendinizi tanıtır mısınız?
Ruslan Bzazov :
Kuzey Osetya Devlet Üniversitesi’nde tarih profesörüyüm.
Türkiye’de yaşayan Osetlerin tarihini, bugününü, yaşamını
konu alacak olan belgeselin senaryo yazarıyım.
Türkiye’ye ne zaman geldiniz? Nerelerde
çekimler yaptınız?
Ruslan Bzazov :
6 Ekim de geldik. İstanbul’da çekimler yaptık. Şimdi
Ankara’da çalışmalara başlıyoruz. Fakat bu da yeterli değil.
Türkiye’de Osetlerin yaşadığı köyleri gezip tanımak
istiyoruz. Programımız çerçevesinde Yozgat’ın Poyrazlı,
Boyalık ve Kayapınar köylerine, Tokat’ın Batmantaş köyüne
gideceğiz. Batmantaş köyünün bizim için özel bir yanı da
var. Bu köyde artık Osetler yaşamıyor fakat, 1865 yıllarında
yaşamış Mamşıratı Temirbolat isminde bir Oset ozanının
mezarı bulunuyor. Bir zamanlar Osetlerin ağırlıklı olarak
yaşadığını bildiğimiz bu köyde Musa Kunduk Paşa’nın da bir
konağı bulunuyor.
Peki Türkiye’ye bu ilk gelişiniz mi? Diaspora
beklediğiniz gibimi, sizi şaşırtan bir şey oldu mu?
Ruslan Bzazov :
Daha önce bildiklerim doğrulandı. Diaspora ile ilgili
yazılmış bilimsel yazıların çoğunu biliyorum. Oraya gelen
Osetlerle de defalarca karşılaşmış ve görüşmüştüm. Burada
gördüklerim bildiklerimle örtüşüyor.
Türkiye diasporasında yaşayan Çerkesler
Abhazya ve Güney Osetya’nın tam bağımsızlığına ulaşması için
hep birlikte çaba gösteriyorlar. Diasporanın Osetya ile
ilişkileri diğer cumhuriyetlerimizle olduğu kadar geniş
değil. Osetya diasporası ile yeterince ilgilenebiliyor mu?
Ruslan Bzazov :Tespitiniz
doğrudur. Osetya ve diaspora ilişkilerimiz şu an istenen
düzeyde değil. Bu nedenle yapacağımız belgeselde amacımız
Osetya’daki insanların dikkatlerini diasporaya çekmek,
gerçek bilgileri vererek onları bilinçlendirmek, diasporayı
tanımalarına katkıda bulunmaktır.
İlişkilerimizin zayıf olmasının önemli bir
nedeni var. Bu neden, son 20 yıldır Osetya’nın siyasi,
askeri, sosyal konularda ağır problemlerinin var olmasıdır.
Şuan tüm Osetlerin beşte biri mülteci konumdadır. 90’lı
yılların başlarından beri var olan sosyal problemler
nedeniyle diğer problemlerimiz ister istemez geri plana
atılıyordu. Diaspora ilişkileri de bu durumdan zarar gördü.
Savaş tehlikesinin artık ortadan kaktığını umuyoruz. Osetya
bu sayede diğer konulara da zaman ayırmaya fırsat
bulabilecektir.
Federasyonumuz(Kaffed) her yıl Kabardey
Balkar Cumhuriyeti Devlet üniversitesine öğrenci gönderiyor.
Bu sayede öğrencilerimizin aileleri de bu cumhuriyeti tanıma
sık sık gidip gelme imkanı buluyorlar. Bunun geri dönüşe de
büyük katkısı olduğuna inanıyoruz. Sizin görev yapmış
olduğunuz Üniversitede diasporadan öğrencilerin gelip eğitim
alabilmeleri için özel bir çalışmanız var mı?
Bu konuyu hem üniversite yönetiminde hem de
cumhuriyet yönetiminde sık sık dile getirerek bir ölçüde
katkıda bulunduğumu sanıyorum. Önerilerim yönetim tarafından
kabul görmektedir. Yakın zamanda pratiğe geçeceğine
inanıyorum.
Türkiye diasporasına iletmek istediğiniz bir
mesajınız var mı?
Güney Osetya’nın sorununu iyi biliyorum.
Çünkü oranın üniversitesinde de eğitim sürecine katılıyorum.
Güney Osetya adına söyleyebilirim ki Oset halkı diasporaya
minnettardır. Savaştan hemen sonra diaspora çalışmalara
başladı ve G.Osetya’ya çok büyük yardımlar yapıldı.
Çalışmaların ve dayanışmanın haberleri medyadan kısa sürede
bizlere ulaştı. Bizler istemeden önce yardım göndermiş
olmaları dayanışma içinde olduğumuzu gösterdi. Güney Osetya
diasporaya teşekkür ediyor. Bu dayanışma geleceğimiz için
teminattır.
Röportaj: Filiz
Kaplan - Leyla Kandemir |