|
Nalo
Zawur’un Abhazya’nın özgürlüğü uğruna, hayatını feda eden
Adıge gençlerinin anısına yazdığı “Adıge İsimleri” adlı
kitabı El-Fa yayınevi tarafından yayınlandı.
Redaktörlüğünü
Apaje Muhammed’in yaptığı kitabın ön sözünde; herkesin
çocuğuna güzel ve uğurlu bir isim aradığı ve çocuk doğmadan
önce anne-babası ve akrabaları tarafından ona isim seçilmeye
başlandığı anlatılıyor. Kitap Adıgece isim arayanlara
kolaylık sağlayabilmek için hazırlandı.
Nalo Zawur bizim
görevimiz; “ neslimin, ismen ve ruhen Adıge olarak kalmasını
istiyorum” diyenlere yardımcı olmaktır diyor.
Şüphesiz, Adıge
isimlerinden daha çok Avrupalı ve Rus isimlerini
kullanılıyor. Onların hakkında bir kıyaslama yapmıyoruz. Bu
herkesin kendi inisiyatifindedir. Ancak kimse Zawur’un bu
düşüncesinde yanlış olduğunu söylemez; “Benim kabul
etmediğim yabancı köpeğin gelip, evdeki köpeği kovmasıdır.
Yabancı isimler çoğaldıkça, kendi adın sana güzel gelmiyor,
kendine ve ulusuna değer vermemiş oluyorsun.” diyor bilim
adamı.
Kitabın
sayılamayacak kadar öneme sahip. Ulusa ait daha çok isim
olması bir zenginliktir. Ulusal isimlerin terk edilmesi;
ulusal dilin kaybolmaya başladığının göstergesidir. Bundan
dolayı, bize miras kalan kültürel zenginliklerden biri olan
Adıge isimlerini korumaya çalışmamız gerekiyor.
Kitabı
inceleyenler kitaptaki isimlerin hepsinin Adıge isimleri
olmadığını söyleyebilirler. Yazar, kitabın dizaynı isimli
bölümde bu konuya açıklık getirmiş. Zawur kitapta yer alan
10 bin kadar ismi; daha güzel, daha çok kullanılan, eski ve
telaffuzu kolay olanlardan seçtiğini belirtiyor. Gerçek
Adıge isimlerinin anlaşılması ve seçilmesi zor değil. Ancak
yazar kitapta, birkaç yüzyıl önce Türklerden ve Perslerden
dilimize geçip, atalarımızı tarafından kullanılan ve
günümüze kadar ulusla beraber yaşayan isimlere de yer
vermiş.
Kitapta isimlerin
Adıgece ve Rusça okunuşları yer alıyor. İsimler üç başlıkta
ele alınmış; bayan isimleri, erkek isimleri, hem bayan hem
erkeklere takılan isimler. Kitabın sonunda iki ek bölüm
bulunuyor. İlk bölümde büyük Adıge şahsiyetlerin isimleri ve
yararlı çalışmaları, ikinci bölümde ise Adıge isimlerine
yönelik çeşitli bilgilere yer alıyor.
|