Adıge İsimleri

05.12.2007
Adıge Psalhe
Özet Çeviri : Jade Wumar

 

Nalo Zawur’un Abhazya’nın özgürlüğü uğruna, hayatını feda eden Adıge gençlerinin anısına yazdığı “Adıge İsimleri” adlı kitabı El-Fa yayınevi tarafından yayınlandı.

Redaktörlüğünü Apaje Muhammed’in yaptığı kitabın ön sözünde; herkesin çocuğuna güzel ve uğurlu bir isim aradığı ve çocuk doğmadan önce anne-babası ve akrabaları tarafından ona isim seçilmeye başlandığı anlatılıyor. Kitap Adıgece isim arayanlara kolaylık sağlayabilmek için hazırlandı.

Nalo Zawur bizim görevimiz; “ neslimin, ismen ve ruhen Adıge olarak kalmasını istiyorum” diyenlere yardımcı olmaktır diyor.

Şüphesiz, Adıge isimlerinden daha çok Avrupalı ve Rus isimlerini kullanılıyor. Onların hakkında bir kıyaslama yapmıyoruz. Bu herkesin kendi inisiyatifindedir. Ancak kimse Zawur’un bu düşüncesinde yanlış olduğunu söylemez; “Benim kabul etmediğim yabancı köpeğin gelip, evdeki köpeği kovmasıdır. Yabancı isimler çoğaldıkça, kendi adın sana güzel gelmiyor, kendine ve ulusuna değer vermemiş oluyorsun.” diyor bilim adamı.

Kitabın sayılamayacak kadar öneme sahip. Ulusa ait daha çok isim olması bir zenginliktir. Ulusal isimlerin terk edilmesi; ulusal dilin kaybolmaya başladığının göstergesidir. Bundan dolayı, bize miras kalan kültürel zenginliklerden biri olan Adıge isimlerini korumaya çalışmamız gerekiyor.

Kitabı inceleyenler kitaptaki isimlerin hepsinin Adıge isimleri olmadığını söyleyebilirler. Yazar, kitabın dizaynı  isimli bölümde bu konuya açıklık getirmiş. Zawur kitapta yer alan 10 bin kadar ismi; daha güzel, daha çok kullanılan, eski ve telaffuzu kolay olanlardan seçtiğini belirtiyor. Gerçek Adıge isimlerinin anlaşılması ve seçilmesi zor değil. Ancak yazar kitapta, birkaç yüzyıl önce Türklerden ve Perslerden dilimize geçip, atalarımızı tarafından kullanılan ve günümüze kadar ulusla beraber yaşayan isimlere de yer vermiş.

Kitapta isimlerin Adıgece ve Rusça okunuşları yer alıyor. İsimler üç başlıkta ele alınmış; bayan isimleri, erkek isimleri, hem bayan hem erkeklere takılan isimler. Kitabın sonunda iki ek bölüm bulunuyor. İlk bölümde büyük Adıge şahsiyetlerin isimleri ve yararlı çalışmaları, ikinci bölümde ise Adıge isimlerine yönelik çeşitli bilgilere yer alıyor.

 

 

BU KATEGORİNİN TÜM HABERLERİ

 

 

..
...