Eski Adıge Gelenekleri

Eskiden Adıge köylerinde yapılan at yarışlarının büyük çoğunluğu dafezeh’e * denilen at yarışları idi ve bu yarışlar ölen kişi veya kişilerin anısına yapılırdı.Günümüzde yapılan bu tür yarışlar ise eğlence amaçlı yapılmaktadır. Ölen kimse için yapılan her faaliyet h’ade ıus** olarak adlandırılır, bu yarışlar da aynı kategori

Adıgeler Misafiri Nasıl Karşılayıp Nasıl Uğurlarlardı

“Хьащ1эм и къак1уэныр езым и 1уэхущ егъажьэжьыныр бысымым и 1уэхущ” “жа1э. Gelmek misafirin elinde,  gitmekte ev sahibinin (bısım) elindedir” derler. Bunun anlamı kısaca şöyle açıklanıyor: Eve gelen misafirlere sayılarına bağlı olarak tavuk, kaz, hindi, koyun gibi hayvanlardan biri kesilir. Yemek ikram edilir. (bu kesilen hayvana nış denir) Misafire...

Adıgelerde Misafirle Evsahibi Arasındaki Xabzeler

Dünyada yaşayan milletlerin, birbirine benzemezse de herkesin kendine göre misafir karşılama gelenekleri vardır. Kafkas halklarına bakacak olursak bu konuda ünlüdürler. Misafir ağırlama bakımından Kafkas halklarına yetişenlerin az olduğunu, söyleyenler çoğunluktadır.
Adıgelerin yaşamında mahkeme

Хей-Xey=Mahkeme,  хейащ1э-xeyaş’e=Mahkeme kararı Eski Adıgelerin karar verme yöntemleri, yaşantıları, toplum içindeki xabzeleri gerçek olarak enteresandır. Yabancı dil bilmeden, yazı yazma bilmeden, köylerdeki yaşlılar çıkan her sorun için söz sahibi idiler, çare olabiliyorlardı. Adıge köylerinde nasıl bir olay olursa olsun, yaşlılar o olayı kesin adil bir sonuca bağlarlardı. Bu konuda yetkileri vardı.

Adıgelerde elbise Adıge faşe-адыгэ фащэ

Dünyada hiçbir millet yoktur, atalarının çok eski yıllarda giydiği elbiseyi hiç değişikliğe uğramadan, yeni şeyler katmadan günümüze kadar getirebilen. Belki sıcak bölgelerde yaşayan gelişmiş giysileri olmayan kavimlerde değişiklik olmamıştır. O şekildeki kavimlerde artık parmakla gösterilecek kadar azdır

Adıgenin уaşamı-varolma azmi
İnsan ömrü uzun veya kısa olsa da yaşadığı sürece kolaylıklar, zorluklar, iyilikler ve kötülüklerle karşılaşmaktadır. Ölüm, kalım arasında yaşadığı zamanlarda az değildir. İşte insanı bütün bu sıkıntılardan çıkaran insandaki yaşama azmi ve becerisidir. Yaşama azmi olan insanlar güçlüdür. Bu tip insanların etrafındaki kişilere de  çok faydaları olur. Onlara zor durumlarında yardımcı olular.

Yeni Gelini İçeri Alma УНЭИШЭ  Ц1ЫК1У

Gelini içeri almanın büyük olan töreni yapıldıktan sonra, kaynana ile yeni gelinin tanışması için yapılan küçük bir törendir.  Bunun için çok sayıda kesilmek üzere kaz, koyun, yanında bal hazırlanır. Mahallenin yaşlı kadınları çağrılır. Bu yapılacak törende erkeklerin işi yoktur, onlar katılmazlar.

Hastalıkların tedavisi - Адыгэ 1эзак1уэ щы1ахэр
Ömrü savaşlarda geçen Adıge milletinin eskiden okumuş doktorları, tıpla ilgilenen okulları olmadı. Ama kırık, yaralanmalarda, bulaşıcı hastalıklarda, çiçek, yanık gibi ve benzer rahatsızlıklarda maharetli, tedavi eden, otlardan ilaçlar yapan hastalıkları iyileştiren azeleri (ortopedi, intaniye doktorları gibi) vardı.
Adıge dilinde söz Адыгэ псалъэ - Adıge psale

Adıge büyük halk ozanı şöyle diyor:  "Ben, korkak adamı bir sözle, vatanın cesur bekçisi yapıyor, mert erkeği kanatlandırıyor, hırsıza huyunu terk ettiriyorum. Kötü adam karşımda duramaz, ben insanlıktan çıkmış kötülerin düşmanıyım*. Adıge sözlerinin, kılıçtan da güçlü olduğunu kitaplarda doğruluyor.
 

 

Xabze

Xabze Üzerine

Eski Adıge Gelenekleri

Adıgelerde Düğün ve Evlilik

Adıgelerde Selamlaşma

Çerkeslerde İsim Verme

Adıgelerde yolda ve caddede yürüyüş düzeni

Çerkeslerde Silah Takımları

Çerkeslerde Toplumsal Yaşayış

Çerkes İnsanının Karakteri

Adıgelerde Kadının Yeri

Düğünlerimiz Üzerine / Saim Tuç

Toplumsal Değişim ve Düğünlerimiz

Folklorun Etimolojisi ve Kuzey Kafkasya Halk Bilimi: Yağmur Duaları ve Çocuk Oyunları

Çerkes Motifleri ve Elsanatları