DÇB 2004 YILI BAŞKANLAR KURULU TOPLANTISI

DÇB 2004 YILI BAŞKANLAR KURULU TOPLANTISI 24-25-26 EYLÜL TARİHLERİNDE ŞAPSIĞ BÖLGESİNDE YAPILDI

Uluslararası Çerkes Derneği (DÇB), 2004 yılı olağan Başkanlar Kurulu toplantısı, Kıyı Boyu Şapsığ Bölgesi Adige Xasesi merkezinde 24-25-26 Eylül tarihlerinde yapıldı. Toplam 38 üyeden 34'ünün hazır bulunduğu toplantıda, Beslan faciasında hayatını kaybedenler ( Çok büyük çoğunluğu Oset=Alanlardır ) için bir dakikalık saygı duruşunda bulunulduktan sonra bir yıllık çalışmalar değerlendirilmiş ve gelecek yılın çalışma programı ele alınmıştır.

Başkanlar Kurulu toplantısı, Karadeniz kıyısında Lazarovsk kenti yakınlarında bir dinlenme tesisinde yapıldığı için serbest saatlerde üye dernek yetkililerinin ikili, üçlü görüşmeler yapmalarına, sorunları tartışmalarına ve ortak bölgesel organizasyonlar üzerinde bilgi alış verişinde bulunmalarına fırsat vermiş olması nedeniyle son derecede yararlı olmuştur.

Öte yandan Şapsığ Bölgesinde nüfusumuzun azlığı nedeniyle, olağan zamanlarda kapalı kültür evinde yapılmakta olan folklor ve müzik gösterileri ile iki Şapsığ gencinin evliliği de bu tarihlere uyarlanıp,iki saat süren ve çok büyük ilgi gören halka açık bir gösteri gerçekleştirilmiştir. Gösteride değişik ülkelerden gelen tüm yetkililer birbir anons edilip oyuna davet edilerek özel mesajlar verilmeye çalışılmıştır.

Toplantıda, önceden tüm üyelere gönderilen 11 maddelik gündeme Kaf-Fed'in 5 maddelik ilave önerileri de dahil edilerek 16 maddelik gündem bir bir görüşülüp,tartışılmış ve kararlar alınmıştır. Bu kararlardan bazıları özetle şöyledir.

1-Vize sorunları ve Geri dönüşle ilgili komisyon çalışmalarının, son gelişmeler ve R.F. Başkanı Putin'in Duma'ya sevketmiş olduğu 10 adet yasa tasarısının içeriği netleştikten sonra görüşülmek üzere bir ay sonraki Yönetim Kurulu toplantısı gündemine aktarılmasına, Bu vesileyle geri dönüş, seyehat özgürlüğü ve vatandaşlık şartları gibi konularda Başkanlar Kurulu'nun kanaat ve görüşlerini içeren bir mektubun başkan Putin'e gönderilmesine, kaleme alınacak mektupda Kaf-Fed'in R.F.Başkanı Putin'e muhatap 27.08.2004 tarihli mektubunun içeriğinin de dikkate alınmasına,

2- Genel merkez binasında yapılan tadilatlar ve maliyetleri, 5 hat telefon-fax-internet bağlantısı, devam etmekte olan bilgisayar sisteminin montajı, profesyonel eleman istihdamı, Web sitesi ve üyelere sürekli hizmet sunumu için gereken finans konusu görüşülmüş ve aidat borçları önemli rakamlara ulaşmış olan derneklerle birebir temasa geçilmesine ve merkezin daha fazla gecikilmeden hizmete sunulmasına,

3- UNPO'dan ayrılma isteğinin Unpo temsilcisi Oxuta Aleksandr'ın bilgisi dışında, Rodina Başkanı ve Genel Başkanın mutabakatı ile gündeme alındığı anlaşılmış ve çok yönlü olarak tartışmalara konu olmuştur. Toplantıda hazır iki uzmanın ve Kaf-Fed'in açıklamaları doğrultusunda Uluslararası diğer kuruluşlara da üye olma mücadelesi verilirken Unpo'dan ayrılmanın yanlışlığı dikkate alınarak ayrılma isteminin reddine,

4-Sürgünün 140. yılı çalışmaları ülke ülke ele alınarak değerlendirilmiş, DÇB'nin anma programları kapsamında Nalçık içinde dikilen sürgün anıtı, 4 Cumhuriyet'de kurulan komisyonlar kanalıyla gerçekleştirilen ve altı ayı kapsayan konferanslar,okullarda normal ders saatleri içerisinde öğrencilere yönelik olarak ilk kez gerçekleştirilen eğitim çalışmaları beğeniyle karşılanmış, yayınlanan eserlerin ve gezici sergilerin Kafkasya dışındaki derneklere de ulaştırılması için çareler aranmasına,

5-Ortaklaşa Alfabe hazırlanması ve yürürlüğe konulması konusu yıllardır bilim adamlarından oluşan komisyon sorumluluğunda olmasına rağmen bir türlü sonuç alınamamış, Keza, Adigey, Karaçay-Çerkes ve Kabartay Balkar Cumhuriyetleri gazetecileri ve yazarların ortak çalışması da henüz tamamlanmamış olduğu dikkate alınarak Mayıs veya Haziran 2005 ayında gazetecilerin,yazarların, uzmanların katılımı ile düzenlenecek bir konferansta konunun tartışılmasına ve bir karara ulaşılmasına,

6- Anavatan'da ya da diyasporada üretilmiş olan bilimsel,sanatsal,kültürel ve edebiyat konulu eserlerden birer tanesine iki yılda bir DÇB ÖDÜLÜ verilmesine karar verilmiştir. Bunun için değişik branşlarda başarılı çalışmaları olan bir jüri oluşturulmuştur. Diyasporada üretilen çalışmaları değerlendirmek üzere üye dernek yada Federasyonlarca üçer kişilik jüriler oluşturulması ve bunlardan birisinin son değerlendirmelerde ana jüriye katılmalarının prensip olarak benimsenmesine ve ödül miktarlarının da daha sonra belirlenmesine,

7-DÇB tarafından daha önce yayınlanmakta olan ÇERKES DÜNYASI dergisinin yılda iki sayı ve Adigece olarak yeniden yayınlanmasına, ABD'de ingilizce, Türkiye'de de tercüme suretiyle 1000 adet Türkçe olarak basılmasına, ya da CD halinde göndermek suretiyle Adigece yayınlanması konusunda üye derneklerin serbest bırakılmasına,

8-Adigece, Rusca,İngilizce,Türkçe ve Arapça dillerinde ve toplam olarak 15.000 adet basılmak koşuluyla resimli bir ADİGE ALBÜMÜ yayınlanmasına,

9-Ürdün'e yerleşmiş olan hemşehrilerimizden Vumar ailesine mensup ünlü mızıkacı ABİDE (Hayatının son günlerinde hastanede iken Anavatan'dan getirilmiş olan müzikler kaybolmasın diye günlerce kayıt yaptıran ve tamamı şu anda Nalçık Üniversitesi tarafından notalarıyla birlikte yeniden yazılan saygın mızıkacı) adına gelecek sene Amman kentinde gerçekleştirilmek üzere MIZIKACILAR ARASI YARIŞMA düzenlenmesine,her ülkenin iki profesyonel ve iki amatör mızıkacı ile katılmasına, mızıkacılar tarafından seslendirilecek eserlerden birisinin mutlaka Abide'ye ait olmasına, konulacak ödül ve yarışma giderlerinin Ürdün Derneğince karşılanmasına, yarışma tarih ve programının iki ay içinde üye derneklere gönderilmesine,

10-Diyasporada yaşamakta olan Çerkesler için UYDU TV.ANTENLE YAYIN konusunda Nalçık Üniversitesi Rektörü sayın Barazbi Karamırza tarafından hazırlanan rapor değerlendirilmiş, finansman temini konusundaki girişimlerin sonucu netleşmediği için iki ay daha beklenmesine ve iki ay sonraki Yönetim Kurulunda tekrar ele alınmasına,

11-ADİGE ANSİKLOPEDİSİ hazırlama çalışmalarının yıl sonuna kadar bitirilmesine ve 2005 yılı programı kapsamında yayın hazırlıkları yapılmasına,

12-Denetleme Kuru tarafından hazırlanan raporda ısrarla belirtildiği üzere ve özellikle Kafkasya'daki üye derneklerin aidat borçlarının üzerine gidilmesine, Kanoka Arsen ve Hikmet Albayrak ve arkadaşlarınca bina tadilatına yansıtılan katkıların resmi girişinin ve çıkışının da muhasebeye yansıtılmasına ve kendilerine teşekkür edilmesine,

13- 2005 yılında DÇB tarafından gerçekleştirilmesi istenen çalışmalarla ilgili öneri, proje ve programlar konusunda üye derneklerin yazılı taleplerini Genel Merkeze Kasım ayı sonuna kadar göndermelerine ve 2005 yılı programının öneriler doğrultusunda Aralık ayında yapılacak Yönetim Kurulu toplantısında netleştirilmesine,

14- Üye derneklerin sporcularını tanıştırmak amacıyla sadece bir dalda ( mini futbol, boks,güreş..gibi) yarışma düzenlenmesine bu konuda üye derneklerin tercihlerinin iki ayda tespit edilip yıl sonu programına dahil edilmesine,

15- Kaf-Fed'in gündeme ilave ettirdiği beş maddenin açıklanması ve sözlü önerisi doğrultusunda tüm üye dernekler tarafından GENÇLİK KOLU oluşturulmasına,bu kollarda çalışan gençlerin oylarıyla seçilecek delegelerin katılımı ile Çerkes toplumunun ulusal sorunlarına yönelik gençlik bakışı,değerlendirme ve çözüm önerilerinin tespiti amacıyla Konferanslar ve seçimli kongreler düzenlenmesine,Genel Merkezde Gençlik Merkezi için oda ayrılmasına,

16-DÇB adına Abhazya'daki seçimleri izlemek ve kurulun başarı dileklerini iletmek üzere üç kişilik bir komisyon teşkiline ve 27 Eylül tarihinde Abhazya'ya gönderilmesine,

karar verilmiştir.

Bu arada, Adigey ve Kabartay-Balkar Cumhuriyetleri Adige Xaselerinin sürekli açık olmayış nedenlerinin ilgili dernekler başkanlarınca izahı, ısrarla engel olmak istememize rağmen daha önce sınır dışı edilen ve açtığı davaları kazandığı için de Hükümet tarafından geri davet edildiği halde Nalçık havaalanında 3 gün bekletilen ve girişine izin verilmeden gerisin geri dönmek zorunda bırakılan Bayram Bolat olayı ve benzeri uygulamalar konusuna açıklık getirilmesi, Rodine başkanı V.Nakatsev'in bazı söylem ve faaliyetlerinin DÇB'nin bilgisi dahilinde olup olmadığı ve bilgisi dahilinde ise amacın ne olduğunun açıklanması, son olaylar sonucunda Putin'in yapmış olduğu konuşmalarla ilgili yasal düzenleme olup olmadığı varsa bunların neler olduğu ve Cumhuriyetlerimizin geleceğine yansıyabilecek olumsuzlukların neler olduğunun görüşülmesi ve DÇB'ye yönelik eleştirler konusunun ele alınması gibi konularda Kaf-Fed'in gündeme ilavesini sağladığı konularda saatler süren görüşme ve değerlendirmeler olmuştur.

Sonuç olarak;

A-Maykop Adige Xasesinin yarım gün çalışır hale yakında getirileceği ifade edildiği
halde Nalçık Adige Xasesi ile ilgili bir cevap netlik kazanmamıştır.

B- Hacı Bayram Bolat'ın geri davet edildiğine ilişkin bilgilerinin olmadığını,öyle bir
davet varsa o zaman durumun farklı olduğunu ve dönünce araştıracaklarını İfade etmişlerdir.

C- Toplantı anında açıkça ifade edilmemiş olmakla beraber toplantı dışında özel olarak birkaç kişi tarafından ifade edildiğine göre; 'Kaf-Der ve Kaf-Fed başkanlarının son 4-5 yıldır Genel Kurullarda ve Başkanlar Kurulu toplantılarında; etkisiz kalıyor olması ve bazı yanlış adımlar nedeniyle DÇB'yi, Adige Xaseler varken artık Rodina derneklerine ihtiyaç kalmadığı söyleminden dolayı Rodina'yı ve UNPO Genel Kurulunun 1997 tarihli; ' 1864 sürgünü ile Çerkeslerin ulusal ve kültürel gelişimine büyük darbe vurulduğu ve onların dönüş haklarının tanınması suretiyle mağduriyetlerinin giderilmesi gerektiğine dair' kararının Birleşmiş Milletler tarafından yapılan tebligatına cevaben o dönemin Rusya Federasyonu Başkanı Yeltsin'in ' Çerkesler gerçekten de Çarlık zamanında mağdur edilmişlerdir. Uluslar arası kurallara göre bu mağduriyet giderilecektir.' şeklindeki açıklamasının gereğini yapmayı bir yana bırakan uygulamalar,sınır dışı olaylarına karşı çıkmalar ve vatandaşlık yasaları ile kazanılmış haklarda geriye doğru atılan adımlar nedeniyle Ruslar'ı açıkca eleştiriliyor olmasına bağlı olarak alternatif arayışı girişimidir.' Nalçık Rodina Derneği başkanına göre ise ' Tek renge bağlı kalmak zorunluluğu yoktur.Başkaca renkler varsa onlarla da diyalog kurmak normal bir şeydir.' Ancak, tartışma ve cevaplar katılımcıları tatmin etmemiş farklı farklı eleştirilere konu olmuştur.

Ayrıca, Nalçık Üniversitesine göndermekte olduğumuz burslu öğrenciler konusunun 5 yıldır Rodina ile alakasının kalmadığı, bursların doğrudan doğruya Üniversite bütçesinden karşılanmakta olduğu sayın Rektör B.Karamırza tarafından bir kez daha teyid edilmiş olup Nalçık Devlet Üniversitesi'ne Rodina'nın burslu öğrenci götürme gibi bir işlevinin olmadığı bilhassa vurgulanmıştır.

D- Zaman zaman değişik kurum ve şahıslar tarafından internet ortamında yazılan, DÇB içinde FSB'den bazı kişilerin yönetimde olduğu, Genel Başkan'ın Rusya'nın Birliği adlı bir siyasi partiden Duma'ya seçildiği, Nalçık Adige Xase'ye Devlet tarafından el konulduğu, uygulanan politikalarda salt Çerkes halkının çıkarları değil de Rusların çıkarlarının önde tutulduğu gibi eleştirilere neden cevap verilmediğinin tartışılmasına ilişkin gündem önerimizin tartışıldığı sırada söz alanların söyledikleri, internetle ilgili komisyon üyelerinin ve yöneticilerin verdikleri cevap ve yorumları şu şekilde toplamak mümkündür: ' Her Devlet kendi güvenliği açısından istihbarata önem verir ve bu tür kuruluşlarla ilişkisiz kalmaz. Kaldı ki FSB adına görevli birileri varsa onların aramızda olması ve yalan-yanlış bilgilerle yanıltma yerine sağlıklı bilgileri bizden almaları daha doğrudur. Türkiye'de ya da birbaşka ülkede Mit veya benzeri istihbarat kurumu temsilcilerinin derneklerde,vakıflarda,komitelerde ve Federasyonlarda üye veya yönetici olarak yer almadıklarını söyleyebilmeniz mümkün değildir. Mit teşkilatında çok sayıda Çerkes varsa onlardan önemli bir kısmının aranızda görevli olmadığını kim söyleyebilir' Türkiye'de olağanüstü dönemler olduğunda dernekler alabildiğine özgür olarak çalışabildiler mi' Şu anda Kafkasya'da yaşanmakta olan durum da bu doğrultudadır. Çerkesler olarak kendimize ait partimiz olmadığına göre içinde bulunduğumuz Rusya Federasyonu'nun bir partisinde üye ve parlamenter olmanın DÇB'ye ve halkımıza zararı değil aksine faydası vardır. Eleştirilerde maksatlı davranılmaktadır. 80 yılın getirdiği aksaklıkları, çözümü uzun yıllar gerektiren problemlerin çözümlenemeyişinin vebalini, Dernek yasalarına göre kurulu bir kültür kurumu olan DÇB ile alakalı olmayan pek çok şeyin DÇB ile irtibatlıymış gibi gösterilerek eleştirilmesini haklı bulmuyoruz. Biz ne söylersek söyleyelim onlar kendi tezlerini buradaki koşullara ters olsa bile savunmaya devam etmekten ve zaten sayıca çok çok az olan halkımızın savaşlarda kırılmasını teşvik etmekten vazgeçmeyeceklerdir. Siz de eleştiriyorsunuz ama daha iyiye güzele gidebilmemiz için yapıcı olarak yapıyorsunuz bunu. DÇB hiç mi olumlu şeyler yapmıyor da hep yıkıcı eleştiriler yöneltiliyor. Onlar, zaten çok az olan insanımızın kırılması pahasına savaşı kışkırtıyorlar, biz ise laik-demokrat-insanlarımızın kırılmaması için savaş karşıtı-İçinde yaş adığımız halklar ve devletle uyumlu- Türkiye ile özellikle diyalog içinde çalışmak isteyen bir yapıyız. Buraya dönmeye gerek bile görmeden uzaktan eleştirmek çok kolay.O nedenle kimseye cevap vermek zorunda da değiliz'.

E- Başkan Putin'in son açıklamalarıyla ilgili gündem maddemizle ilgili olarak Genel Başkan'ın vermiş olduğu bilgilere göre Duma'ya 10 adet tasarının sevkedildiği 20 ayrı tasarı için de çalışmalar yapılmakta olduğu anlaşılmıştır.
İlk 10 yasa tasarısına göre, Cumhuriyetler'in sınırlarında daha sıkı önlemler alınacağı, İdari hiyerarşide daha rijit davranılmasının muhtemel olduğu, Duma temsilcilerinin seçiliş şeklinin değişeceği ,Cumhuriyetler Devlet Başkanları adaylarının merkezden belirleneceği, Yerel yönetimlerde seçimleri kazanan partinin daha çok söz sahibi olmasına imkan verileceği, terör olayları ve silah taşıma ve bulundurma konularında yeni esaslar getirileceği, nisbi seçim uygulamasına son verileceğine,dolayısı ile de Çerkes halklarının nüfus oranı yetersiz bulunan bazı Cumhuriyetlerin bir bir ortadan kalkmasıyla sonuçlanabilecek tasarı ve tasarıların şimdilik bulunmadığı bilgi olarak anlatılmıştır. Şapsığ Adige Xasesi-Lazarovski, 26.09.2004